Άγιος Μάρτυρας Στέφανος, δια χειρός Κριστίνα Ραϊλεάνου
Sfantul Mucenic Stefan, Iconografie Cristina Raileanu, 2016
Η μνήμη του εορτάζεται στις 27 Δεκεμβρίου,
η εύρεσις των λειψάνων του στις 15 Σεπτεμβρίου,
ενώ η ανακομιδή των λειψάνων του στις 2 Αυγούστου.
ενώ η ανακομιδή των λειψάνων του στις 2 Αυγούστου.
🟠 Βιογραφία του Αγίου Στεφάνου
Ο Άγιος Στέφανος, αποτελεί τον Πρωτομάρτυρα του χριστιανισμού. Έζησε στα χρόνια του Ιησού Χριστού, ακολουθώντας Τον πιθανώς ως μαθητής, ενώ τέλεσε και Διάκονος της εκκλησίας Του. Τελικώς παρέδωσε μαρτυρικώς τη ζωή του (36 μ.Χ.) όταν λιθοβολήθηκε από Εβραϊκό όχλο.
Οι πληροφορίες σχετικά με το βίο του Αγίου είναι ελάχιστες και περιέχονται στο βιβλίο της Καινής Διαθήκης, στις Πράξεις των Αποστόλων (κεφ. 6-8). αναφέρεται πως κατηγορήθηκε από τους Ιουδαίους, ότι βλασφημούσε τον Μωυσή και τον Θεό. Ο Στέφανος απολογούμενος ενώπιον του συνεδρίου, προέβαλε επιχειρήματα υποστηρίζοντας ότι ο Ιησούς Χριστός ήταν ο Μεσσίας, κάτι το οποίο εξόργισε τους Ιουδαίους οι οποίοι, αφού τον έβγαλαν έξω από την πόλη της Ιερουσαλήμ, τον λιθοβόλησαν.
Η Ορθόδοξη εκκλησία τιμά την μνήμη του στις 27 Δεκεμβρίου, ενώ η Ρωμαιοκαθολική, η Λουθηρανική και η Αγγλικανική στις 26 του ίδιου μήνα. Σε χώρες όπως η Αυστραλία, η Αυστρία, η Γερμανία το Ηνωμένο Βασίλειο, η Ιρλανδία, η Ιταλία, ο Καναδάς, η Κροατία, η Νέα Ζηλανδία, η Πολωνία, η Σερβική Δημοκρατία, η Σλοβακία, η Τσεχία και η Φινλανδία, η εορτή του Αγίου Στεφάνου είναι δημόσια αργία.
Το πότε και που γεννήθηκε ο πρωτομάρτυρας Στέφανος, δε γίνεται γνωστό μέσα από τις Πράξεις των Αποστόλων. Η πρώτη αναφορά που γίνεται προς το πρόσωπό του είναι κατά την εκλογή των διακόνων (Πράξεις 6, 1-7). Σύμφωνα με την Αγιογραφική περιγραφή, εξ αιτίας της αύξησης των μαθητών, οι Ελληνόφωνοι πιστοί άρχισαν να διαμαρτύρονται πως οι χήρες τους δε δέχονταν την αρμόζουσα προσοχή κατά τη διανομή των τροφίμων.
Έτσι οι Απόστολοι σύναξαν όλους τους μαθητές, με σκοπό να εκλέξουν ανάμεσά τους επτά βοηθούς[1], ώστε να πραγματοποιούν το έργο της διανομής. Ένας από τους εκλεγέντες ήταν και ο Στέφανος. Ο Στέφανος όμως εκτός της αποστολής που του είχε ανατεθεί έβρισκε χρόνο να κηρύσσει και το θείο Λόγο, ενώ πραγματοποιούσε και θαύματα.
Οι Ιουδαίοι σύντομα συκοφάντησαν τον Στέφανο ότι βλασφήμησε το Μωυσή και το Θεό με αποτέλεσμα να οδηγηθεί στο Συνέδριο προς Απολογία (Πράξεις 6, 11). Ο Στέφανος τότε έλεγξε με σκληρούς λόγους τους Φαρισαίους, κατηγορώντας τους για την υποκρισία τους, συνάμα δε έπραξε και μία θαρραλέα ομολογία πίστεως. Οι σύνεδροι τελικά τον εξέβαλαν τη συναγωγής και έτσι θανατώθηκε δια λιθοβολισμού από φανατισμένο όχλο (Πράξεις 8:1). Ο Στέφανος λίγο πριν το τέλος ζήτησε από το Θεό να συγχωρήσει τους διώκτες του.
Τον νεκρό πλέον Στέφανο τον έθαψαν και τον θρήνησαν (Πράξεις 8, 2), ενώ μετά το θάνατό του ακολούθησε διωγμός. Κατά την παράδοση το λείψανό του μεταφέρθηκε από τον Αυτοκράτορα Κωνσταντίνο στην Κωνσταντινούπολη.
Η μνήμη του εορτάζεται στις 27 Δεκεμβρίου, η εύρεσις των λειψάνων του στις 15 Σεπτεμβρίου, ενώ η ανακομιδή των λειψάνων του στις 2 Αυγούστου.
Δείτε: Η Ομιλία του Αγίου Στεφάνου πριν το μαρτύριό του
Ο Άγιος Στέφανος δεν αναφέρεται σε κάποιο άλλο βιβλίο της Καινής Διαθήκης. Το ίδιο συμβαίνει και στους Αποστολικούς Πατέρες και τους Απολογητές.
Την πρώτη μαρτυρία του την βρίσκουμε στην αίρεση των Νικολαϊτών, οι οποίοι τον θεωρούσαν ως προστάτη Άγιό τους.
Ο Ειρηναίος της Λυών αναφέρει ότι ήταν ο πρωτοδιάκονος και κλήθηκε από τους Αποστόλους να διδάσκει το θείο νόμο, φτάνοντας τελικά στην τελείωση μέσω του μαρτυρίου.
Ο Τερτυλλιανός επίσης αναφέρει τον Στέφανο, τοποθετώντας δίπλα στον προφήτη Ησαΐα. Αργότερα ο Εφραίμ ο Σύρος σε ένα εξηγητικό του έργο πάνω στις Πράξεις, μας αναφέρει για πρώτη φορά εξωγραφική πληροφορία καθώς μας αναφέρει πως ήταν στενός φίλος του Γαμαλιήλ. Από τον 4ο αιώνα και μετά έχουμε αρκετές αναφορές, όπως από το Δίδυμο Τυφλό, τον Γρηγόριο Νύσσης, τον Αστέριο Αμασείας.
Κατά τον 5ο έχουμε επίσης τον Ησύχιο Ιερουσαλήμ, τον Ιωάννη τον Χρυσόστομο κ.α. Επιπρόσθετες όμως εξωγραφικές μαρτυρίες δε βρίσκονται σε όλους αυτούς πατέρες. Προφανώς, η καταστροφή της Ιερουσαλήμ (132-135) για δεύτερη φορά, δεν επέτρεψε να διασωθούν προφορικές παραδόσεις. Ο Αυγουστίνος πάντως σε μερικές ομιλίες του αναφέρει πολλά θαύματα από τον Άγιο Στέφανο, μέσω των λειψάνων του.[1]
Υποσημειώσεις
Διάκονος σημαίνει βοηθός
Ευσέβιος Καισαρείας, Εκκλ. Ιστορία, 5.2.5
Adv. Haer. 3.12.10-3.12.13-4.15.1
De patientia 14.1
F. Conybear, The commentary of Ephrem in Acts, McMillan,London 1926, σελ. 373-409
François Bovon, "The Dossier on Stephen, the First Martyr", The Harvard Theological Review, σελ. 290
Sermo 322
🔴 Ανακομιδή του Ιερού Λειψάνου του Αγίου Πρωτομάρτυρα Στεφάνου (2 Αυγούστου)
Τμήματα κάρας Αγίου Στεφάνου του Πρωτομάρτυρα.
- τμήμα κάρας στην Ιερά Μονή Βατοπαιδίου Αγίου Όρους (πάνω αριστερά στη φωτογραφία)
- τμήμα κάρας στην Ιερά Μονή Ξενοφώντος Αγίου Όρους (πάνω δεξιά)
- τμήμα κάρας στην Ιερά Μονή Οσίου Δαβίδ Ευβοίας (κάτω αριστερά)
- τμήμα κάρας στη Νέα Μεσήμβρια της Ιεράς Μητροπόλεως Πολυανής και Κιλκισίου.
Ἔχεις Σιὼν πάμπολλα θεῖα καὶ ξένα.
Νεκρὸν Στεφάνους δὸς πόλει Κωνσταντίνου.
Δευτερίῃ νέκυος Στεφάνου γένετ' Ἀνακομιδή.
Το γεγονός αυτό συνέβη στα χρόνια που οι μεγάλοι διωγμοί των πρώτων χριστιανών είχαν κοπάσει και αυτοκράτωρ ήταν ο Μέγας Κωνσταντίνος.
Τότε, ο Άγιος Στέφανος φανερώθηκε τρεις φορές σε κάποιον ευσεβή γέροντα ιερέα, το Λουκιανό, και του αποκάλυψε τον τόπο, όπου ήταν κρυμμένο το λείψανο του. Αυτός αμέσως το ανέφερε στον Πατριάρχη Ιεροσολύμων Ιωάννη, που με τη σειρά του πήγε στον υποδεικνυόμενο τόπο και πράγματι βρήκε το Ιερό λείψανο του Αγίου Στεφάνου.
Κατά την εύρεση έγινε μεγάλος σεισμός, και το λείψανο του Αγίου πλημμύρισε ευωδιά τους παρευρισκόμενους στον τόπο εκείνο. Λέγεται ότι από τον ουρανό ακούστηκαν αγγελικές φωνές, που έλεγαν «Δόξα ἐν ὑψίστοις Θεῶ καὶ ἐπὶ γῆς εἰρήνη, ἐν ἀνθρώποις εὐδοκία». Δηλαδή, δόξα ας είναι στο Θεό, στα ύψιστα μέρη του ουρανού και στην ταραγμένη από την αμαρτία γη ας βασιλεύσει η θεία ειρήνη, διότι ο Θεός φανέρωσε την ευαρέσκεια Του στους ανθρώπους, με την ενανθρώπιση του Υιού Του. Φανέρωναν, έτσι, οι άγγελοι περίτρανα ότι ο πρωτομάρτυρας Στέφανος μαρτύρησε για την αγάπη και τη δόξα του Θεού.
Αργότερα, τα λείψανα του Αγίου μεταφέρθηκαν από την Ιερουσαλήμ στην Κωνσταντινούπολη και εναποτέθησαν στον – επ’ ονόματι αυτού – ανεγερθέντα Ναό υπό του Μεγάλου Κωνσταντίνου.
Ἔχεις Σιὼν πάμπολλα θεῖα καὶ ξένα.
Νεκρὸν Στεφάνους δὸς πόλει Κωνσταντίνου.
Δευτερίῃ νέκυος Στεφάνου γένετ' Ἀνακομιδή.
Κέντρο Προσκυνητών του Ορθόδοξου Καθεδρικού Ναού του Αγίου Στεφάνου,
στο Kudassanad, χωριό κοντά στο Pandalam στην Πολιτεία της Κεράλα, Πρώτο
Προσκυνηματικό Κέντρο στην Ινδία όπου βρίσκονται τα Ιερά Λείψανα του Αγίου Στεφάνου.
St. Stephen's Orthodox Cathedral Pilgrim Centre, Kudassanad, Pandalam, Kerala First Pilgrim Centre in India where Holy Relics of Saint Stephen is situated.
🟣 Ένας Ύμνος στον άγιο Πρωτομάρτυρα και Αρχιδιάκονο Στέφανο - Νικόλαος Βελιμίροβιτς [1]
Ο Στέφανος ελλάμφθηκε υπό του Πνεύματος·
και οι Εβραίοι δολοφόνοι όρμησαν εναντίον του.
Αιμόφυρτος ό Στέφανος, έκλινε γόνυ καρδίας
και με δυνατή φωνή ανέκραξε προς τον Θεό:
«Ω Κύριε, Συ που από τον Σταυρό συγχώρησες
τη μεγαλύτερη αμαρτία που συγκλόνισε ποτέ τη γη,
τη μεγαλύτερη αμαρτία που αντίκρισε ποτέ ο ουρανός·
Συ πού συγχώρησες τους δολοφόνους Σου!
Συγχώρησε τώρα και τους δικούς μου,
Πολυεύσπλαχνε Κύριε!
Μα τί είναι αυτό το έγκλημα,
συγκρινόμενο με εκείνο!
Αλλά κι εγώ, τί είμαι εγώ,
συγκρινόμενος με τον Κύριο μου;».
Μόλις είπε αυτά ο Στέφανος
παρέδωσε το πνεύμα του στον Θεό.
Οι οργισμένοι Εβραίοι γέροντες, δειλοί κακοποιοί,
σκορπίσανε μόλις τον θανάτωσαν.
Ύστερα φάνηκαν άγγελοι,
απ’ τον ουρανό κατερχόμενοι·
χορός αγγελικός κύκλωσε τη σορό
του Πρωτομάρτυρος Στεφάνου
και, ψάλλοντας ύμνους προς τιμήν του,
μετέφεραν στον Παράδεισο
την παραδεισένια ήδη ψυχή του.
ΠΡΩΤΟΜΑΡΤΥΡΑΣ (ποίημα)
Δεν ήθελαν ν’ ακούσουν την αλήθεια…
Κι εσύ την είπες άφοβα μπροστά
τους περήφανος κι αγέρωχος,
δίχως να νοιάζεσαι για την οργή
που προκαλούσαν τα λόγια τα θεόπνευστα…
Ύστερα κοίταξες ψηλά κι είδες στο πλάι του Πατρός
τον Κύριο περίλαμπρο μέσα στη δόξα Του…
Κι όταν τους το ‘πες, όρμησαν πάνω σου σαν άγρια σκυλιά
κι από την πόλη σ’ έβγαλαν στο χώμα σέρνοντάς σε
κι αφού στα πόδια κάποιου Σαύλου άφησαν
τα ρούχα που τους βάραιναν,
με πέτρες άρχισαν αλύπητα να σε χτυπούν…
Κι εσύ, πρόβατο άκακο, το όνομα του Ιησού
είχες στα χείλη μόνο…
Με πληγωμένο πρόσωπο και χείλη ματωμένα
πάλι το βλέμμα έστρεψες ψηλά προς τα ουράνια
και φρόντισες σαν τον Χριστό
κι εσύ να συγχωρήσεις τους φονιάδες σου…
«Μην τους μετρήσεις, Κύριε, τούτη την αμαρτία».[2]
Βιβλιογραφία:
• Βιογραφία του Αγίου Στεφάνου: Ευαγγέλου Λέκκου, "Άγιος Στέφανος", Αποστολική Διακονία, Αθήνα.
• Τσολακίδης Χρήστος, "Αγιολόγιο της Ορθοδοξίας", Χ.Δ. Τσολακίδης, Αθήνα 2001.
• François Bovon, "The Dossier on Stephen, the First Martyr", The Harvard Theological Review, Vol. 96, No. 3 (Jul., 2003), Cambridge University Press on behalf of the Harvard Divinity School.
• Βιογραφία του Αγίου Στεφάνου: Ευαγγέλου Λέκκου, "Άγιος Στέφανος", Αποστολική Διακονία, Αθήνα.
• Τσολακίδης Χρήστος, "Αγιολόγιο της Ορθοδοξίας", Χ.Δ. Τσολακίδης, Αθήνα 2001.
• François Bovon, "The Dossier on Stephen, the First Martyr", The Harvard Theological Review, Vol. 96, No. 3 (Jul., 2003), Cambridge University Press on behalf of the Harvard Divinity School.
• Ύμνος στον άγιο Πρωτομάρτυρα και Αρχιδιάκονο Στέφανο του Αγ. Νικολάου Βελιμίροβιτς, «Ο Πρόλογος της Αχρίδος», εκδ. Άθως
• «ΠΡΩΤΟΜΑΡΤΥΡΑΣ» - Ποίηση Φώτης Ρούμπος 28 Δεκεμβρίου 2014 στις 1:27 π.μ. για την www.sophia-ntrekou.gr - αέναη επΑνάσταση• «Τί αποκομίζουμε από την δράση, την απολογία και το μαρτύριο του αγίου Στεφάνου;» - του πρωτοπρεσβυτέρου π. Παντελεήμωνος Κρούσκου
Δείτε ακόμη:
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου