Νικηφόρος Βρεττάκος στην Πλούμιτσα (φωτο Σαράντου Σακελλάκου)
Νικηφόρος Βρεττάκος – Βίντεο Αφιέρωμα με Ποίηση, Ντοκιμαντέρ & Απαγγελίες στον Ταΰγετο
Εισαγωγή
Η ανάρτηση αποτελεί ένα συγκινητικό αφιέρωμα στον Νικηφόρο Βρεττάκο (1912-1991), έναν από τους κορυφαίους Έλληνες ποιητές του 20ού αιώνα, που προτάθηκε τέσσερις φορές για Νόμπελ Λογοτεχνίας και τιμήθηκε με πολλά σημαντικά βραβεία.
Μέσα από μια πλούσια συλλογή βίντεο – ντοκιμαντέρ, συνεντεύξεις, απαγγελίες ποιημάτων από τον ίδιο τον ποιητή και αναλύσεις φιλολόγων – η ανάρτηση ξεδιπλώνει την ποίησή του: την αγάπη ως υπέρτατη δύναμη που ενώνει τον άνθρωπο με τη φύση, τον τόπο και το θείο.
Κεντρικός άξονας είναι η βαθιά ρίζα στον τόπο – ο Ταΰγετος και η Πλούμιτσα Λακωνίας ως πηγή έμπνευσης, ηθικός και αισθητικός δείκτης της ποίησής του, καθώς και η βαθιά θρησκευτικότητα και ουμανιστική στάση ζωής του.
Ο Βρεττάκος μιλά για την παιδική του ηλικία, την Κατοχή, την Αντίσταση, την αυτοεξορία, αλλά και για την ελπίδα, την Ανάσταση και την αγάπη που νικάει κάθε οδύνη.
Η ανάρτηση μάς υπενθυμίζει ότι η ποίησή του δεν είναι απλώς λογοτεχνία, αλλά μια διαρκής, ήσυχη επανάσταση υπέρ του ανθρώπου, της ειρήνης και της αιωνιότητας μέσα από την πιο ταπεινή ρίζα στον τόπο.
🎞️ Ένα Video αφιέρωμα τιμής που συγκινεί, εμπνέει και μας καλεί να ξαναδούμε τον Βρεττάκο με νέα μάτια. τιμής που συγκινεί, εμπνέει και μας καλεί να ξαναδιαβάσουμε (και να ξαναδούμε) τον Βρεττάκο με νέα μάτια.
▶️ Video Αρχεία της ΕΡΤ
Ο Νικηφόρος Βρεττάκος, ο οικουμενικός ποιητής, που ο λόγος του αγκάλιασε την αιωνιότητα, στην οποία χωρούν δυο αξίες, ο άνθρωπος και η αγάπη, παρουσιάζεται στο ντοκιμαντέρ «Προσώπων τόποι», με τη βοήθεια των στενών φίλων, του Ροζέ Μιλιέξ, της Γεωργίας Κακούρη - Χρόνη και του Παναγιώτη Βρεττάκου, οι έννοιες της εντοπιότητας και της θρησκευτικότητας, έτσι όπως επικρατούν στην ποίηση του Νικηφόρου Βρεττάκου.ΠΡΟΣΩΠΩΝ ΤΟΠΟΙ
Στο επεισόδιο της σειράς «ΠΡΟΣΩΠΩΝ ΤΟΠΟΙ» παρακολουθεί τον ποιητικό λόγο του ΝΙΚΗΦΟΡΟΥ ΒΡΕΤΤΑΚΟΥ και τα φυσιολατρικά σύμβολα της ποίησής του, με κυρίαρχο το βουνό του Ταΰγετου με το οποίο ο ποιητής συνδέεται ιδιαίτερα. Τονίζεται επίσης η εναργής σχέση του με τον γενέθλιο τόπο του, την Πλούμιτσα Λακωνίας, από όπου προέρχονται τα παιδικά του βιώματα και οι εικόνες που διατρέχουν τις ποιητικές του συλλογές.
Η φιλόλογος και διδάκτωρ Πανεπιστημίου Αθηνών Γεωργία Κακούρη - Χρόνη η οποία εκπόνησε διδακτορική διατριβή με θέμα την ποιητική του Νικηφόρου Βρεττάκου, εξετάζει την έννοια την εντοπιότητας με τα δυο χαρακτηριστικά σύμβολα της, τον Ταΰγετο και την Πλουμίστα. Αναλύει την έννοια της εντοπιότητας στο ποιητικό έργο του Ν. ΒΡΕΤΤΑΚΟΥ, το σημαντικό ρόλο της φύσης στην αισθητική αγωγή του ποιητή, τις συμβολικές προεκτάσεις του Ταΰγετου και τη λειτουργία του ως αισθητικού και ηθικού δείκτη για τον ποιητικό του προσανατολισμό.
Ο φιλόλογος και θεολόγος Παναγιώτης Βρεττάκος εξετάζει τη θρησκευτικότητα στην ποίηση του ΒΡΕΤΤΑΚΟΥ, στην οποία κεντρική θέση κατέχει η αγάπη, έτσι όπως μας την παρέδωσαν τα βιβλικά κείμενα, αλλά και όπως την εμπλούτισε με την ιδιοπροσωπία του ο ποιητής και τις μορφές με τις οποίες συναντάται και τη σχέση της με τις έννοιες του χριστιανισμού. Γίνεται επίσης αναφορά στις ουμανιστικές αξίες που συνδέονται με το ποιητικό του όραμα, όπως την ελευθερία, τον άνθρωπο και την αγάπη.
Τέλος, μιλάει ο φίλος του φιλέλληνας Γάλλος διανοούμενος Ροζέ Μιλιέξ και μεταξύ άλλων αφηγείται με τρόπο συγκινητικό την ανάβαση που έκαναν με τον ποιητή στην ψηλότερη κορυφή του Ταϋγέτου, ένα πρωινό του 1953, περιγράφοντας τη βιωματική σχέση του ποιητή με το βουνό.
Κατά τη διάρκεια της εκπομπής ακούγεται η φωνή του ίδιου του ΝΙΚΗΦΟΡΟΥ ΒΡΕΤΤΑΚΟΥ να απαγγέλλει ποιήματά του.
Δείτε το βίντεο ert.gr: ►►►►►►►
Νικηφόρος Βρεττάκος, αφιέρωμα 2002 (ντοκιμαντέρ της ΕΡΤ) Ο ΚΩΣΤΑΣ ΚΩΒΑΙΟΣ, στο ενενηκοστό έβδομο επεισόδιο της εκπομπής, παρευρίσκεται στην εκδήλωση για τα αποκαλυπτήρια της προτομής του Ποιητή ΝΙΚΗΦΟΡΟΥ ΒΡΕΤΤΑΚΟΥ στον ΠΕΙΡΑΙΑ. Σημαντικοί άνθρωποι της τέχνης μιλούν για τον Ποιητή της ειρήνης, της αγάπης και του ανθρωπισμού.
(Αρχείο ντοκιμαντέρ της ΕΡΤ) Το συγκεκριμένο επεισόδιο είναι αφιερωμένο στο ποιητικό έργο του ΝΙΚΗΦΟΡΟΥ ΒΡΕΤΤΑΚΟΥ και την περιοχή της Μάνης. Ο Λάκωνας ποιητής Νικηφόρος Βρεττάκος και η άγρια ομορφιά της Μάνης παρουσιάζονται από την εκπομπή «ΤΑ ΛΟΓΙΑ ΤΗΣ ΠΟΛΗΣ».
Ο ίδιος ο ποιητής και η ηθοποιός ΜΑΡΙΚΑ ΤΖΙΡΑΛΙΔΟΥ διαβάζουν ποιήματα από τις συλλογές του «Ο ΤΑΫΓΕΤΟΣ ΚΑΙ Η ΣΙΩΠΗ», «ΑΠΟΧΑΙΡΕΤΙΣΜΟΣ ΣΤΟΝ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΗΛΙΟ», «ΗΜΕΡΟΛΟΓΙΟ», «ΑΥΤΟΒΙΟΓΡΑΦΙΑ» και το «ΒΑΘΟΣ ΤΟΥ ΚΟΣΜΟΥ», ενώ ο φακός του σκηνοθέτη κινείται στα βραχώδη και ξερά τοπία της Μάνης.
Τα ποιήματα του ΝΙΚΗΦΟΡΟΥ ΒΡΕΤΤΑΚΟΥ αποκαλύπτουν τη βαθιά σύνδεσή του με τον τόπο του, τον ΤΑΫΓΕΤΟ, και την ελληνική γη, την οποία στερήθηκε τα χρόνια της αυτοεξορίας του στην Ευρώπη κατά τη διάρκεια της Δικτατορίας. Ο σκηνοθέτης ΓΙΑΝΝΗΣ ΣΜΑΡΑΓΔΗΣ, ακολουθώντας την ποίηση του ΒΡΕΤΤΑΚΟΥ, με τη δική του ματιά παρουσιάζει τους πύργους της Μάνης, τον Ταϋγετο, τις πετρόκτιστες εκκλησίες και την ομορφιά της ελληνικής φύσης.
Βλέπετε το Βίντεο ΕΔΩ
Αφηγείται τα παιδικά του βιώματα που διαδραματίζουν καθοριστικό ρόλο στη διαμόρφωση της ευαισθησίας του και εξηγούν τη χρήση των θρησκευτικών συμβόλων στο έργο του, ως επιρροών του κοινωνικού του περιβάλλοντος. Διηγείται τα οικονομικά προβλήματα που αντιμετώπισε ο ίδιος και η οικογένειά του και περιγράφει τα επαγγέλματα που άσκησε για βιοποριστικούς λόγους.
Αναφέρεται στις εμπειρίες του από τα χρόνια της γερμανικής Κατοχής και την αντιστασιακή του δράση και αφηγείται τη ζωή του μέχρι και την επιστροφή του στην Ελλάδα μετά την αυτοεξορία του στην Ελβετία και τη Σικελία την περίοδο της Δικτατορίας. Παράλληλα, κάνει αναδρομή στο ποιητικό του έργο και παραθέτει στοιχεία σχετικά με τις δημιουργίες του «Το Ταξίδι του Αρχάγγελου» (1938), «Πλούμιτσα», «Στον Ρόμπερτ Οπενχάιμερ» (1954) και «Αποχαιρετισμός στον ελληνικό ήλιο».
Η σειρά «ΤΑ ΛΙΜΑΝΙΑ ΜΑΣ», μέσα από αποσπάσματα λογοτεχνών και μελετητών του τόπου, μας ταξιδεύει στα λιμάνια της ΕΛΛΑΔΑΣ. Το επεισόδιο της σειράς περιηγείται τα λιμάνια της ΜΑΝΗΣ, 1986, προβάλλοντας στεριανές ναυτικές πολιτείες με νησιώτικο αέρα, παράλια και βράχια παιδευμένα απ’ το πέλαγος, πυργόσπιτα που θαρρείς πως ξεπήδησαν από εκμαγείο του χρόνου και αποκαλύπτουν τη μακραίωνη ιστορία του τόπου. Κείμενα των Λογοτεχνών και των μελετητών του τόπου: ΝΙΚΗΦΟΡΟΣ ΒΡΕΤΤΑΚΟΣ. Διάρκεια 00:28:47:00
Ν. ΒΡΕΤΤΑΚΟΣ μιλάει, ακόμη, για την οικονομική ανέχεια κατά την περίοδο εγκατάστασής του στην Αθήνα και τις περιστασιακές του δουλειές προκειμένου να επιβιώσει, για τα χρόνια της αυτοεξορίας του στην Ελβετία και την Ιταλία στη διάρκεια της Δικτατορίας, και την ασθένειά του, και για τον τρόπο που η συγκεκριμένη φάση της ζωής του αντανακλάται στο έργο του.
Στο τελευταίο μέρος, γίνεται λόγος για τα χαρακτηριστικά γνωρίσματα του ποιητικού του έργου, τον επαναστατικό χαρακτήρα και τη μεταφυσική αγωνία της πρώτης περιόδου και για τον κοινωνικό προβληματισμό της μετέπειτα φάσης της ποίησής του, στραμμένης στα δικαιώματα των ανθρώπων και την ισορροπία των κοινωνικών σχέσεων.
Στις απόψεις του ποιητή για την τέχνη του, φανερώνεται η συνέπεια της στάσης ζωής του αναπόσπαστα συνδεδεμένης με την ποίησή του, απαλλαγμένης, σύμφωνα με τον ίδιο, από δογματισμούς.
Βλέπετε το Βίντεο ΕΔΩ
Ο Νικηφόρος Βρεττάκος, σε ένα σπάνιο τηλεοπτικό ντοκουμέντο του 1987 (Αρχείο ΕΡΤ, "Περιμένοντας την Ανάσταση"), μιλά για τη Μεγάλη Παρασκευή ως μια βαθιά «μυσταγωγική» στιγμή. Συνδέει το θείο δράμα με την ελληνική φύση και παράδοση, εστιάζοντας στην οδύνη, την αγάπη και την ελπίδα της Ανάστασης που πηγάζει μέσα από τον θάνατο.
Βασικά Σημεία της Αναφοράς του:
Μυσταγωγία: Περιγράφει τη Μεγάλη Παρασκευή όχι μόνο ως θρησκευτικό γεγονός, αλλά ως μια κορυφαία πνευματική εμπειρία που αγγίζει την ελληνική ψυχή.
Σύνδεση με τη Φύση: Ο ποιητής συνδέει τον θάνατο του Χριστού με την ανοιξιάτικη φύση, όπου το πένθος μετατρέπεται σε προσμονή ζωής.
Ανθρωποκεντρική Προσέγγιση: Εστιάζει στο μέγεθος της θυσίας και στο μήνυμα της αγάπης, που ξεπερνά τα στενά θρησκευτικά πλαίσια.
Το απόσπασμα αυτό αποτελεί ένα οδοιπορικό στο «Πάσχα των Ελλήνων», αναδεικνύοντας τη σημασία της παράδοσης.
Βλέπετε το Βίντεο ΕΔΩ
Σύντομο Βιογραφικό του Νικηφόρου Βρεττάκου
Ο Έλληνας ποιητής, πεζογράφος, μεταφραστής, δοκιμιογράφος, ακαδημαϊκός και Επίτιμος διδάκτωρ του Τμήματος Φιλολογίας του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών Νικηφόρος Βρεττάκος (1 Ιανουαρίου 1912 – 4 Αυγούστου 1991), θεωρείται ένας από τους μεγαλύτερους Έλληνες ποιητές.
Γεννήθηκε στην Πλούμιτσα Λακωνίας, στις υπώρειες του Ταΰγετου. Θεωρείται ένας από τους κορυφαίους Έλληνες ποιητές του 20ού αιώνα και προτάθηκε τέσσερις φορές για το Νόμπελ Λογοτεχνίας.
Συμμετείχε ενεργά στην Εθνική Αντίσταση κατά τη διάρκεια της Κατοχής, ενώ κατά τη δικτατορία των Συνταγματαρχών (1967-1974) αυτοεξορίστηκε στην Ιταλία και την Ελβετία.
Η ποίησή του είναι βαθιά ανθρωπιστική, θρησκευτική και ερωτική, με κεντρικό άξονα την αγάπη, τη φύση και την ελληνική γη.
Ο Ταΰγετος και η Πλούμιτσα αποτέλεσαν για εκείνον όχι μόνο τόπο καταγωγής, αλλά πηγή έμπνευσης, ηθική πυξίδα και σύμβολο της αιώνιας ελληνικής ψυχής.
Έργα του έχουν μεταφραστεί σε πολλές γλώσσες και τιμήθηκε με τα σημαντικότερα ελληνικά λογοτεχνικά βραβεία.
Παραμένει μέχρι σήμερα ένας από τους πιο αγαπημένους και πολυδιαβασμένους ποιητές μας.
Στο βάθος κάθε στίχου του Νικηφόρου Βρεττάκου δεν ακούγεται μόνο η φωνή ενός ποιητή, αλλά ο ίδιος ο παλμός της ελληνικής γης. Ο Ταΰγετος γίνεται μάρτυρας, η Πλούμιτσα Λακωνίας ιερό, και η ποίησή του μετατρέπεται σε μια ήσυχη, αέναη προσευχή για την αγάπη που ενώνει τον άνθρωπο με το θείο, με τη φύση και με τον ίδιο του τον εαυτό.
Σε μια εποχή θορύβου και αποσύνθεσης, τα βίντεο αυτά μας υπενθυμίζουν ότι η αληθινή επανάσταση δεν γίνεται με όπλα, αλλά με λέξεις που αγκαλιάζουν την οδύνη και την μετατρέπουν σε φως.
Ο Βρεττάκος δεν έφυγε ποτέ. Παραμένει εδώ, μέσα μας, κάθε φορά που κοιτάζουμε ψηλά στον ουρανό της Λακωνίας και ψιθυρίζουμε: «Αγάπη, εσύ που νικάς τα πάντα».
✍🏻 Σοφία Ντρέκου
Σημείωση ανανέωσης (2026): Το άρθρο ανανεώθηκε και εμπλουτίστηκε
Περισσότερα: Νικηφόρος Βρεττάκος, Λογοτεχνία-Ποίηση, Πρόσωπα
Ποιος στίχος του Βρεττάκου σας έχει σημαδέψει;
Ερωτήσεις Διαλόγου
Ο ίδιος ο ποιητής και η ηθοποιός ΜΑΡΙΚΑ ΤΖΙΡΑΛΙΔΟΥ διαβάζουν ποιήματα από τις συλλογές του «Ο ΤΑΫΓΕΤΟΣ ΚΑΙ Η ΣΙΩΠΗ», «ΑΠΟΧΑΙΡΕΤΙΣΜΟΣ ΣΤΟΝ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΗΛΙΟ», «ΗΜΕΡΟΛΟΓΙΟ», «ΑΥΤΟΒΙΟΓΡΑΦΙΑ» και το «ΒΑΘΟΣ ΤΟΥ ΚΟΣΜΟΥ», ενώ ο φακός του σκηνοθέτη κινείται στα βραχώδη και ξερά τοπία της Μάνης.
Τα ποιήματα του ΝΙΚΗΦΟΡΟΥ ΒΡΕΤΤΑΚΟΥ αποκαλύπτουν τη βαθιά σύνδεσή του με τον τόπο του, τον ΤΑΫΓΕΤΟ, και την ελληνική γη, την οποία στερήθηκε τα χρόνια της αυτοεξορίας του στην Ευρώπη κατά τη διάρκεια της Δικτατορίας. Ο σκηνοθέτης ΓΙΑΝΝΗΣ ΣΜΑΡΑΓΔΗΣ, ακολουθώντας την ποίηση του ΒΡΕΤΤΑΚΟΥ, με τη δική του ματιά παρουσιάζει τους πύργους της Μάνης, τον Ταϋγετο, τις πετρόκτιστες εκκλησίες και την ομορφιά της ελληνικής φύσης.
Βλέπετε το Βίντεο ΕΔΩ
(28/12/1982 Αρχείο ντοκιμαντέρ της ΕΡΤ) Η συγκεκριμένη εκπομπή προσεγγίζει την προσωπικότητα και το έργο του νεοέλληνα ποιητή Νικηφόρου Βρεττάκου. Σ’ αυτό το επεισόδιο της σειράς «ΜΟΝΟΓΡΑΜΜΑ», ο ποιητής Νικηφόρος Βρεττάκος παρουσιάζει τη ζωή και το έργο του, ως αναπόσπαστο κομμάτι του τόπου καταγωγής του που είναι οι Κροκεές της Σπάρτης. Το βουνό του Ταΰγετου και το πατρικό του σπίτι στο κτήμα Πλούμιτσα αποτελούν σημεία προσωπικής αναφοράς του ποιητή.
Αφηγείται τα παιδικά του βιώματα που διαδραματίζουν καθοριστικό ρόλο στη διαμόρφωση της ευαισθησίας του και εξηγούν τη χρήση των θρησκευτικών συμβόλων στο έργο του, ως επιρροών του κοινωνικού του περιβάλλοντος. Διηγείται τα οικονομικά προβλήματα που αντιμετώπισε ο ίδιος και η οικογένειά του και περιγράφει τα επαγγέλματα που άσκησε για βιοποριστικούς λόγους.
Αναφέρεται στις εμπειρίες του από τα χρόνια της γερμανικής Κατοχής και την αντιστασιακή του δράση και αφηγείται τη ζωή του μέχρι και την επιστροφή του στην Ελλάδα μετά την αυτοεξορία του στην Ελβετία και τη Σικελία την περίοδο της Δικτατορίας. Παράλληλα, κάνει αναδρομή στο ποιητικό του έργο και παραθέτει στοιχεία σχετικά με τις δημιουργίες του «Το Ταξίδι του Αρχάγγελου» (1938), «Πλούμιτσα», «Στον Ρόμπερτ Οπενχάιμερ» (1954) και «Αποχαιρετισμός στον ελληνικό ήλιο».
Ο Νικηφόρος Βρεττάκος, αφιέρωμα 2002 (ντοκιμαντέρ της ΕΡΤ) Εκπομπή συνεντευξιακού χαρακτήρα με θέματα κυρίως πολιτιστικά. Μέσα από τον διάλογο με ανθρώπους που συμμετέχουν και επηρεάζουν τα κοινά, η εκπομπή ερευνά την νεοελληνική τέχνη, αλλά και άλλα κοινωνικά θέματα που μάς απασχολούν. Στο σημερινό επεισόδιο ανακρίνεται ο λογοτέχνης Νικηφόρος Βρεττάκος. Έτος: 1991. Διάρκεια: 58:21:01
Η σειρά «ΤΑ ΛΙΜΑΝΙΑ ΜΑΣ», μέσα από αποσπάσματα λογοτεχνών και μελετητών του τόπου, μας ταξιδεύει στα λιμάνια της ΕΛΛΑΔΑΣ. Το επεισόδιο της σειράς περιηγείται τα λιμάνια της ΜΑΝΗΣ, 1986, προβάλλοντας στεριανές ναυτικές πολιτείες με νησιώτικο αέρα, παράλια και βράχια παιδευμένα απ’ το πέλαγος, πυργόσπιτα που θαρρείς πως ξεπήδησαν από εκμαγείο του χρόνου και αποκαλύπτουν τη μακραίωνη ιστορία του τόπου. Κείμενα των Λογοτεχνών και των μελετητών του τόπου: ΝΙΚΗΦΟΡΟΣ ΒΡΕΤΤΑΚΟΣ. Διάρκεια 00:28:47:00
Βλέπετε το Βίντεο ΕΔΩ
Ο Ν. ΒΡΕΤΤΑΚΟΣ εκφράζει τους προβληματισμούς του για τη σύγχρονη εποχή ενώ εξηγεί τις έννοιες της αγάπης και της ειρήνης στις οποίες επικεντρώνεται η βαθιά ανθρωπιστική ποίησή του. Κατόπιν, αναλύονται ο ρόλος της Φύσης και τα φυσιολατρικά σύμβολα στο έργο του.
Ο ποιητής αναφέρεται στη σχέση του με το βουνό του Ταΰγετου και εξηγεί πώς η αγάπη του για τη φύση συνδέεται με τα παιδικά του βιώματα. Κάνει αναφορά στην επίδραση που άσκησε πάνω του η προσωπικότητα του πατέρα του, ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ ΒΡΕΤΤΑΚΟΥ, ενώ θυμάται τη φιγούρα της μητέρας του από τα παιδικά του χρόνια στην Πλούμιτσα Λακωνίας. Ο
Στη συγκεκριμένη εκπομπή της σειράς «ΔΙΑΛΟΓΟΙ» ο ΝΙΚΟΣ ΔΗΜΟΥ συνομιλεί με τον ποιητή ΝΙΚΗΦΟΡΟ ΒΡΕΤΤΑΚΟ φωτίζοντας πτυχές της προσωπικότητάς του και του ποιητικού του έργου. Στο πρώτο μέρος, η συζήτηση περιστρέφεται γύρω από το ζήτημα της κρίσης του πολιτισμού στον σύγχρονο κόσμο, τους πολέμους και την απειλή της υπέρμετρης τεχνολογικής προόδου εναντίον της ανθρωπότητας, με αφορμή την έντονη διαμαρτυρία στα ποιήματα του ΒΡΕΤΤΑΚΟΥ για την απανθρωποποίηση και τις πολιτικές του αναζητήσεις.
Ο Ν. ΒΡΕΤΤΑΚΟΣ εκφράζει τους προβληματισμούς του για τη σύγχρονη εποχή ενώ εξηγεί τις έννοιες της αγάπης και της ειρήνης στις οποίες επικεντρώνεται η βαθιά ανθρωπιστική ποίησή του. Κατόπιν, αναλύονται ο ρόλος της Φύσης και τα φυσιολατρικά σύμβολα στο έργο του.
Ο ποιητής αναφέρεται στη σχέση του με το βουνό του Ταΰγετου και εξηγεί πώς η αγάπη του για τη φύση συνδέεται με τα παιδικά του βιώματα. Κάνει αναφορά στην επίδραση που άσκησε πάνω του η προσωπικότητα του πατέρα του, ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ ΒΡΕΤΤΑΚΟΥ, ενώ θυμάται τη φιγούρα της μητέρας του από τα παιδικά του χρόνια στην Πλούμιτσα Λακωνίας. Ο
Ν. ΒΡΕΤΤΑΚΟΣ μιλάει, ακόμη, για την οικονομική ανέχεια κατά την περίοδο εγκατάστασής του στην Αθήνα και τις περιστασιακές του δουλειές προκειμένου να επιβιώσει, για τα χρόνια της αυτοεξορίας του στην Ελβετία και την Ιταλία στη διάρκεια της Δικτατορίας, και την ασθένειά του, και για τον τρόπο που η συγκεκριμένη φάση της ζωής του αντανακλάται στο έργο του.
Στο τελευταίο μέρος, γίνεται λόγος για τα χαρακτηριστικά γνωρίσματα του ποιητικού του έργου, τον επαναστατικό χαρακτήρα και τη μεταφυσική αγωνία της πρώτης περιόδου και για τον κοινωνικό προβληματισμό της μετέπειτα φάσης της ποίησής του, στραμμένης στα δικαιώματα των ανθρώπων και την ισορροπία των κοινωνικών σχέσεων.
Στις απόψεις του ποιητή για την τέχνη του, φανερώνεται η συνέπεια της στάσης ζωής του αναπόσπαστα συνδεδεμένης με την ποίησή του, απαλλαγμένης, σύμφωνα με τον ίδιο, από δογματισμούς.
Βλέπετε το Βίντεο ΕΔΩ
Σειρά εκπομπών που αναφέρονται στην Μεγάλη Εβδομάδα, από τη Μ. Δευτέρα έως και ανήμερα το Πάσχα. Στο 5ο επεισόδιο ο ποιητής ΝΙΚΗΦΟΡΟΣ ΒΡΕΤΤΑΚΟΣ μιλάει για την Μεγάλη Παρασκευή και τη σημασία της.
Ο Νικηφόρος Βρεττάκος, σε ένα σπάνιο τηλεοπτικό ντοκουμέντο του 1987 (Αρχείο ΕΡΤ, "Περιμένοντας την Ανάσταση"), μιλά για τη Μεγάλη Παρασκευή ως μια βαθιά «μυσταγωγική» στιγμή. Συνδέει το θείο δράμα με την ελληνική φύση και παράδοση, εστιάζοντας στην οδύνη, την αγάπη και την ελπίδα της Ανάστασης που πηγάζει μέσα από τον θάνατο.
Δείτε επίσης: Περιμένοντας την Ανάσταση - Χρήστος Γιανναράς (Video) Εισαγωγή στο Θείο Δράμα - Τί θα πει Μεγάλη Εβδομάδα;
Βασικά Σημεία της Αναφοράς του:
Μυσταγωγία: Περιγράφει τη Μεγάλη Παρασκευή όχι μόνο ως θρησκευτικό γεγονός, αλλά ως μια κορυφαία πνευματική εμπειρία που αγγίζει την ελληνική ψυχή.
Σύνδεση με τη Φύση: Ο ποιητής συνδέει τον θάνατο του Χριστού με την ανοιξιάτικη φύση, όπου το πένθος μετατρέπεται σε προσμονή ζωής.
Ανθρωποκεντρική Προσέγγιση: Εστιάζει στο μέγεθος της θυσίας και στο μήνυμα της αγάπης, που ξεπερνά τα στενά θρησκευτικά πλαίσια.
Το απόσπασμα αυτό αποτελεί ένα οδοιπορικό στο «Πάσχα των Ελλήνων», αναδεικνύοντας τη σημασία της παράδοσης.
Βλέπετε το Βίντεο ΕΔΩ
Με αφορμή τη λήξη του έτους 1976 πραγματοποιείται η Πανηγυρική Συνεδρία της Ακαδημίας Αθηνών, κατά την οποία απονέμονται τα βραβεία της Ακαδημίας. Μεταξύ των βραβευμένων και ο ποιητής ΝΙΚΗΦΟΡΟΣ ΒΡΕΤΤΑΚΟΣ.
Βλέπετε το Βίντεο ΕΔΩ
Αχελώος TV, μαζί με τον συγγραφέα και πρόεδρο του συλλόγου δημοσιογράφων τουρισμού, Δημήτρη Λούκα, να συζητήσουν για την προσωπικότητα και το έργο του ποιητή, καθώς και οι δύο αυτοί δημιουργοί, υπήρξαν καλοί του φίλοι.
Στο βίντεο αυτό, θα δείτε πολλά ενδιαφέροντα στοιχεία, κριτικές προσωπικοτήτων για το Νικηφόρο Βρεττάκο, συνέντευξη του ποιητή, που μιλά για το πως ξεκίνησε και δημιούργησε τη "Λειτουργία κάτω από την Ακρόπολη".... τον Μάνο Κατράκη, στον επίλογο της "Λειτουργίας...", στο Ηρώδειο, το Σαράντο Σακελλάκο, που αναφέρεται για το πως δημιούργησε το ηχόραμα "Λειτουργία κάτω από την Ακρόπολη" και ακόμη, το Νικηφόρο Βρεττάκο και το Σαράντο Σακελλάκο, σε μία σπουδαία συνέντευξη στο κρατικό κανάλι, το 1988-'89.
Βλέπετε το Βίντεο ΕΔΩ
Ο Σακελλάκος Σαράντος, μετά τις 17 παρουσιάσεις της "Λειτουργίας κάτω από την Ακρόπολη", για τα 100 χρόνια από τη γέννηση του ποιητή, Νικηφόρου Βρεττάκου, σε χώρους Τέχνης και Γραμμάτων σε όλη τη χώρα, μετά την προβολή της "Λειτουργίας..." στο Πνευματικό Κέντρο του Δήμου Φιλιππιάδας, στην Πρέβεζα, προσεκλήθει από τον Αχιλλέα Παπαδιονυσίου, στο κανάλι
Αχελώος TV, μαζί με τον συγγραφέα και πρόεδρο του συλλόγου δημοσιογράφων τουρισμού, Δημήτρη Λούκα, να συζητήσουν για την προσωπικότητα και το έργο του ποιητή, καθώς και οι δύο αυτοί δημιουργοί, υπήρξαν καλοί του φίλοι.
Στο βίντεο αυτό, θα δείτε πολλά ενδιαφέροντα στοιχεία, κριτικές προσωπικοτήτων για το Νικηφόρο Βρεττάκο, συνέντευξη του ποιητή, που μιλά για το πως ξεκίνησε και δημιούργησε τη "Λειτουργία κάτω από την Ακρόπολη".... τον Μάνο Κατράκη, στον επίλογο της "Λειτουργίας...", στο Ηρώδειο, το Σαράντο Σακελλάκο, που αναφέρεται για το πως δημιούργησε το ηχόραμα "Λειτουργία κάτω από την Ακρόπολη" και ακόμη, το Νικηφόρο Βρεττάκο και το Σαράντο Σακελλάκο, σε μία σπουδαία συνέντευξη στο κρατικό κανάλι, το 1988-'89.
🎞️ Video Tribute Ο ΝΙΚΗΦΟΡΟΣ ΒΡΕΤΤΑΚΟΣ ΣΤΑ ΑΡΧΕΙΑ ΤΗΣ ΕΡΤ
Σύντομο Βιογραφικό του Νικηφόρου Βρεττάκου
Ο Έλληνας ποιητής, πεζογράφος, μεταφραστής, δοκιμιογράφος, ακαδημαϊκός και Επίτιμος διδάκτωρ του Τμήματος Φιλολογίας του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών Νικηφόρος Βρεττάκος (1 Ιανουαρίου 1912 – 4 Αυγούστου 1991), θεωρείται ένας από τους μεγαλύτερους Έλληνες ποιητές.
Γεννήθηκε στην Πλούμιτσα Λακωνίας, στις υπώρειες του Ταΰγετου. Θεωρείται ένας από τους κορυφαίους Έλληνες ποιητές του 20ού αιώνα και προτάθηκε τέσσερις φορές για το Νόμπελ Λογοτεχνίας.
Ενώ επίσης έλαβε:
- Πρώτο Κρατικό Βραβείο Ποίησης (1940, 1956, 1982)
- Βραβείο Κώστα και Ελένης Ουράνη της Ακαδημίας Αθηνών (1974)
- Βραβείο Knocken (1980)
- Βραβείο της Εταιρείας Σικελικών Γραμμάτων και Τεχνών (1980)
- Αριστείο Γραμμάτων από την Ακαδημία Αθηνών (1982)
- Βραβείο του Τίμιου Σταυρού του Απόστολου και Ευαγγελιστού Μάρκου από του Πατριαρχείο Αλεξανδρείας και πάσης Αφρικής (1984)
- Μετάλλιο Χρυσός Πήγασος της Πανελλήνιας Ένωσης Λογοτεχνών (1989)
Συμμετείχε ενεργά στην Εθνική Αντίσταση κατά τη διάρκεια της Κατοχής, ενώ κατά τη δικτατορία των Συνταγματαρχών (1967-1974) αυτοεξορίστηκε στην Ιταλία και την Ελβετία.
Η ποίησή του είναι βαθιά ανθρωπιστική, θρησκευτική και ερωτική, με κεντρικό άξονα την αγάπη, τη φύση και την ελληνική γη.
Ο Ταΰγετος και η Πλούμιτσα αποτέλεσαν για εκείνον όχι μόνο τόπο καταγωγής, αλλά πηγή έμπνευσης, ηθική πυξίδα και σύμβολο της αιώνιας ελληνικής ψυχής.
Έργα του έχουν μεταφραστεί σε πολλές γλώσσες και τιμήθηκε με τα σημαντικότερα ελληνικά λογοτεχνικά βραβεία.
Παραμένει μέχρι σήμερα ένας από τους πιο αγαπημένους και πολυδιαβασμένους ποιητές μας.
🟤 Η σιωπηλή φωνή του Ταΰγετου
Στο βάθος κάθε στίχου του Νικηφόρου Βρεττάκου δεν ακούγεται μόνο η φωνή ενός ποιητή, αλλά ο ίδιος ο παλμός της ελληνικής γης. Ο Ταΰγετος γίνεται μάρτυρας, η Πλούμιτσα Λακωνίας ιερό, και η ποίησή του μετατρέπεται σε μια ήσυχη, αέναη προσευχή για την αγάπη που ενώνει τον άνθρωπο με το θείο, με τη φύση και με τον ίδιο του τον εαυτό.
Σε μια εποχή θορύβου και αποσύνθεσης, τα βίντεο αυτά μας υπενθυμίζουν ότι η αληθινή επανάσταση δεν γίνεται με όπλα, αλλά με λέξεις που αγκαλιάζουν την οδύνη και την μετατρέπουν σε φως.
Ο Βρεττάκος δεν έφυγε ποτέ. Παραμένει εδώ, μέσα μας, κάθε φορά που κοιτάζουμε ψηλά στον ουρανό της Λακωνίας και ψιθυρίζουμε: «Αγάπη, εσύ που νικάς τα πάντα».
✍🏻 Σοφία Ντρέκου
Σημείωση ανανέωσης (2026): Το άρθρο ανανεώθηκε και εμπλουτίστηκε
Περισσότερα: Νικηφόρος Βρεττάκος, Λογοτεχνία-Ποίηση, Πρόσωπα
Εισαγωγή για διάλογο με Αναγνώστες και ΑναγνώστριεςΝικηφόρος Βρεττάκος: η φωνή του Ταΰγετου ζωντανεύει ξανά! Σπάνια ντοκιμαντέρ, αυθεντικές συνεντεύξεις του ίδιου του ποιητή, απαγγελίες και βαθιές φιλολογικές αναλύσεις. Ένα πλήρες βίντεο-αφιέρωμα στον μεγάλο Λάκωνα ποιητή που μίλησε για την αγάπη, την ελληνική γη και την ανθρώπινη ψυχή όπως κανείς άλλος.
Ποιος στίχος του Βρεττάκου σας έχει σημαδέψει;
Ερωτήσεις Διαλόγου
- Ποιο ποίημα του Νικηφόρου Βρεττάκου σας συγκινεί περισσότερο και γιατί;
- Ο Ταΰγετος και η Πλούμιτσα είναι απλώς τόπος ή κάτι πολύ βαθύτερο στην ποίησή του; Τι πιστεύετε;
- Σε μια εποχή θορύβου, η ήσυχη «επανάσταση» της αγάπης του Βρεττάκου έχει ακόμα θέση;
- Αν μπορούσατε να του κάνετε μία μόνο ερώτηση σήμερα, τι θα τον ρωτούσατε;
- Ποιον θα προτείνατε να δει αυτό το αφιέρωμα και γιατί;
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου