Ένας από τους κορυφαίους Γέροντες του καιρού μας, ο Γέρων Σωφρόνιος Σαχάρωφ, μέσα από την αλληλογραφία του με συγγενικά του πρόσωπα στη Ρωσία, παρηγορεί, συμβουλεύει και οδηγεί στο Χριστό κάθε ψυχή που αναζητά το νόημα της ύπαρξης.
Ο σκοπός μας, είναι να γίνουμε παγκόσμιες υποστάσεις - Άγιος Σωφρόνιος
Ένας από τους κορυφαίους Γέροντες του καιρού μας, ο Γέρων Σωφρόνιος Σαχάρωφ, μέσα από την αλληλογραφία του με συγγενικά του πρόσωπα στη Ρωσία, παρηγορεί, συμβουλεύει και οδηγεί στο Χριστό κάθε ψυχή που αναζητά το νόημα της ύπαρξης.
Η πιο γρήγορη λύση, η Ηθική και Οντολογική Μετάνοια - Αποφθέγματα και Video
Επιμέλεια Σοφία Ντρέκου, Αρθρογράφος
(Sophia Drekou, BSc in Psychology)
Η μεταστροφή του Ντοστογιέφσκι στον Χριστιανισμό και οι τελευταίες στιγμές του
«Αν όλος ο κόσμος βαδίσει
προς μια κατεύθυνση,
κι ο Χριστός προς την άλλη,
εγώ θα πάω
κι ο Χριστός προς την άλλη,
εγώ θα πάω
πίσω από τον Χριστό.»
Άγιος Δημήτριος ο Μυροβλύτης: Ο αρματωμένος Άγιος και η αρματωσιά του Θεού - Φώτης Κόντογλου (Αέναη επΑνάσταση)
Ο Άγιος Δημήτριος μέσα από τα μάτια του Φώτη Κόντογλου: ο αρματωμένος Άγιος της Θεσσαλονίκης, φορεμένος με την πανοπλία του Πνεύματος. Ανάλυση, ιστορία, βίος και η πνευματική του ακτινοβολία στην καρδιά της Ρωμιοσύνης.
Θεολογία, Ψυχολογία και Νευροεπιστήμη
Ο όρος «ορθόδοξη ψυχοθεραπεία» έχει γίνει αποδεκτός από την Αμερικανική Ψυχολογική Εταιρεία (American Psychological Association (APA))
Θεολογία, Ψυχολογία και Νευροεπιστήμη
Μητρ. Ναυπάκτου Ιεροθέου Βλάχου
Ενότητες1. Εισαγωγή 2. Η ορθόδοξη ανθρωπολογία
3. Διάκριση λογικής καί νοεράς ενεργείας
4. Η παρά φύσιν καί υπέρ φύσιν λειτουργία τής λογικής καί νοεράς ενεργείας.
5. Συμπέρασμα
6. Σύντομο βιογραφικό
1. ΕισαγωγήΗ Εισήγηση τήν οποία έχω ετοιμάσει έχει μεταφρασθή στήν ρουμανική γλώσσα καί έχει ήδη δημοσιευθή σέ βιβλίο καί σάς έχει δοθή. Περιλαμβάνει τέσσερα σημεία, ήτοι:
- Πρώτον, πώς έφθασα νά ασχοληθώ μέ τό θέμα καί νά γράψω τό βιβλίο «Ορθόδοξη Ψυχοθεραπεία»
- δεύτερον, ο όρος «ορθόδοξη ψυχοθεραπεία» έχει γίνει αποδεκτός από την Αμερικανική Ψυχολογική Εταιρεία (American Psychological Association (APA))
- τρίτον, ποιές είναι οι βασικές αρχές τής Ορθόδοξης Ψυχοθεραπείας
- καί τέταρτον, τό έργο τής Εκκλησίας από πλευράς σύγχρονης ψυχολογίας καί νευροεπιστήμης.
Στήν συνέχεια, θά τονίσω τρία άλλα σημεία, ως εισαγωγικά στό παρόν Συνέδριο καί άν χρειασθή θά επανέλθω στήν συζήτηση καί θά απαντήσω σέ τυχόν διευκρινιστικές ερωτήσεις.
2. Η ορθόδοξη ανθρωπολογίαΕίναι σημαντικό νά εξετασθή ποιά είναι η ορθόδοξη ανθρωπολογία, δηλαδή ποιά είναι η διδασκαλία τής Ορθόδοξης Εκκλησίας γιά τόν άνθρωπο. Άν δέν ερευνηθή αυτό τό σημείο δέν θά μπορέσουμε νά δούμε τό ποιμαντικό έργο τής Εκκλησίας για τον άνθρωπο.
Είναι σαφής η διδασκαλία τής Εκκλησίας ότι ο άνθρωπος είναι δισύνθετος, αποτελείται από ψυχή καί σώμα σέ μιά ενότητα. Υπάρχει δέ μεγάλη σχέση μεταξύ τους, όπως δύο ερωτευμένοι, κατά τήν εικόνα πού χρησιμοποιούν οι Πατέρες τής Εκκλησίας. Είναι μυστήριο πώς ενώθηκε η ψυχή μέ τό σώμα κατά τήν σύλληψη, αλλά είναι καί μυστήριο πώς χωρίζεται η ψυχή από τό σώμα κατά τόν θάνατο.
Η ψυχή συνδέεται στενά μέ τήν ζωή, δηλαδή δέν υπάρχει ζωή στό σώμα χωρίς τήν ύπαρξη τής ψυχής, καί επομένως η ψυχή ενεργεί σέ όλο τό σώμα, διαφοροτρόπως. Δέν συγκρατεί τό σώμα τήν ψυχή, αλλά η ψυχή κρατά σέ ενότητα τό σώμα.
Ο άνθρωπος, όμως, από τήν δημιουργία του έχει καί τήν Χάρη τού Θεού, τό λεγόμενο «πνεύμα». Δέν πρόκειται γιά τό τρισύνθετο, αλλά γιά τήν Χάρη τού Θεού πού χαρίτωνε τούς Πρωτοπλάστους καί στήν ψυχή καί στό σώμα.
Συγχρόνως ο άνθρωπος, κατά τήν διδασκαλία τής Παλαιάς Διαθήκης, είναι δημιουργημένος κατ’ εικόνα καί καθ’ ομοίωση Θεού. Τό κατ’ εικόνα είναι τό λογικό καί τό αυτεξούσιο, τό καθ’ ομοίωση είναι η θέωση. Έτσι, ο άνθρωπος από τήν δημιουργία του έχει ορμή νά οδηγηθή πρός τόν Θεό, νά γίνη θεούμενος. Επομένως, δέν αρκεί η βιολογική ζωή, ούτε τό λογικό καί τό αυτεξούσιο, αλλά η κοινωνία τού ανθρώπου μέ τόν Θεό, η θέωση, ο αγιασμός, η τελείωση.
Ο Απόστολος Παύλος κάνει λόγο στίς Επιστολές πού απέστειλε στούς Χριστιανούς τών Εκκλησιών τίς οποίες ίδρυσε, γιά τόν σαρκικό, ψυχικό καί πνευματικό άνθρωπο. Ο σαρκικός καί ψυχικός είναι αυτός πού έχει όλα τά στοιχεία τού ανθρώπου, τίς ικανότητες, αλλά δέν έχει τό Άγιον Πνεύμα. Ο πνευματικός άνθρωπος είναι αυτός πού έχει ψυχή καί σώμα, αλλά καί τά δύο αυτά στοιχεία χαριτώνονται από τό Άγιον Πνεύμα.
Έτσι, πνευματική ασθένεια, γιά τήν οποία κάνει λόγο η Ορθόδοξη θεολογία, είναι η στέρηση τού Αγίου Πνεύματος, τό νά παραμένη ο άνθρωπος στήν φυσική ανθρωπολογία, στό σώμα καί τήν ψυχή, καί νά μή φωτίζεται καί αγιάζεται από τό Άγιον Πνεύμα. Μέσα από αυτήν τήν προοπτική κάνουμε λόγο γιά πνευματικές ασθένειες πού πρέπει νά θεραπευθούν, ώστε νά ικανοποιηθή ο απώτερος σκοπός τής δημιουργίας τού ανθρώπου.
Ο Χριστός είναι θεραπευτής, γιατί θεραπεύει τίς πνευματικές ασθένειες, οι οποίες θεραπείες έχουν συνέπειες καί στό σώμα καί μερικές φορές ο Χριστός θεραπεύει καί σωματικές ασθένειες, όπως τό βλέπουμε στά θαύματα πού επετέλεσε καί επιτελεί διά τών αγίων.
3. Διάκριση λογικής καί νοεράς ενεργείαςΗ ψυχή, κατά τήν διδασκαλία τού αγίου Γρηγορίου τού Παλαμά, «πανταχού τού σώματός εστιν». Συγχρόνως, είναι ενιαία και πολυδύναμη, δηλαδή έχει πολλές δυνάμεις πού λειτουργούν παράλληλα. Μεταξύ των δυνάμεων αυτών είναι η λογική ενέργεια καί η νοερά ενέργεια.
Η λογική ενέργεια τής ψυχής λειτουργεί στον εγκέφαλο τού ανθρώπου και χρησιμοποιεί όλα τα στοιχεία του για να εκφρασθή. Είναι γνωστόν από τήν σύγχρονη νευροεπιστήμη ότι ο εγκέφαλος τού ανθρώπου είναι ένα εργοστάσιο παραγωγής ενέργειας καί χημικών ενώσεων. Η ενέργεια παράγει χημικές ενώσεις (νευροδιαβιβαστές) καί οι χημικές ενώσεις παράγουν ενέργεια. Έτσι μεταδίδονται οι πληροφορίες στό κεντρικό νευρικό σύστημα, σχηματίζονται οι σκέψεις καί τά συναισθήματα.Οι νευρώνες, οι συνάψεις των νευρώνων και η έκκριση των νεβροδιαβιβαστών, βοηθούν στήν εκδήλωση τής λογικής ενέργειας τής ψυχής τού ανθρώπου. Όταν καταστρέφεται τό όργανο τού εγκεφάλου, τότε δέν εκφράζεται η λογική ενέργεια, όπως όταν βλάπτεται ο οφθαλμός δεν λειτουργεί η αίσθηση τής οράσεως, ενώ υπάρχει το όργανο τού οφθαλμού.
Στο θέμα αυτό έχει πολλά να μάς διδάξη η σύγχρονη νευροεπιστήμη, τής οποίας μάλιστα ένας κλάδος της ονομάζεται νευροψυχολογία, η οποία αποδέσμευσε τήν ψυχολογία από τήν φιλοσοφία καί διαδοχικά τήν συνέδεσε μαζί της, οπότε στήν εποχή μας υπάρχει η λεγόμενη γνωσιακή νευροεπιστήμη. Τό λέγω αυτό γιατί σήμερα οι ψυχολόγοι, οι ψυχοθεραπευτές καί οι θεολόγοι πρέπει νά λαμβάνουν σοβαρώς υπ’ όψη τους τά πορίσματα τής νευροεπιστήμης. Έχουν γίνει πολλές ανακαλύψεις στό θέμα αυτό μέ τήν μέθοδο τής λειτουργικής απεικόνισης τού εγκεφάλου, πού δέν μπορούμε νά αγνοούμε. (εδώ)
Αυτό σημαίνει ότι η κακή λειτουργία τού κεντρικού νευρικού συστήματος επηρεάζει τήν ψυχολογία τού ανθρώπου, καθώς επίσης καί η κακή ψυχολογία τού ανθρώπου, επηρεάζει τήν λειτουργία τού εγκεφάλου, αφού υπάρχει μιά αλληλεξάρτηση μεταξύ γονιδίων καί περιβάλλοντος.
Η νοερά ενέργεια τής ψυχής στήν φυσική της κατάσταση πρέπει νά ευρίσκεται στήν καρδιά. Όταν οι Πατέρες κάνουν λόγο γιά καρδιά εννοούν τήν «βαθεία καρδία» πού βρίσκεται στό βάθος τής σαρκικής καρδιάς. Όσοι έχουν εμπειρία αυτής τής καταστάσεως κάνουν λόγο γιά θερμότητα, γιά σκίρτημα. Φαίνεται ότι αυτή η χαρά καί η αγάπη κάνουν καί τό σωματικό όργανο τής καρδιάς νά κινήται, οπότε εκεί αισθάνονται τήν νοερά ενέργεια.
Από τίς μελέτες πού έκανα στά κείμενα τών αγίων Πατέρων τής Εκκλησίας διαπίστωσα ότι αυτό πού οι άγιοι Πατέρες χαρακτηρίζουν καρδιά είναι τό παθητικό μέρος τής ψυχής, δηλαδή τό επιθυμητικό καί τό θυμικό. Πρόκειται γιά μιά πνευματική εμπειρία. Εκεί στήν καρδιά ενεργεί η νοερά ενέργεια, όταν αποσπασθή από τήν δυναστεία τής λογικής, τών παθών καί τού περιβάλλοντος, εκεί γίνεται η εσωτερική λεγομένη νοερά καί καρδιακή προσευχή, εκεί φανερώνεται ο Θεός.
4. Η παρά φύσιν καί υπέρ φύσιν λειτουργία τής λογικής καί νοεράς ενεργείας
Κατά τήν διδασκαλία τών Πατέρων τής Εκκλησίας ο άνθρωπος δέν είναι μόνος καί αυτόνομος στόν κόσμο. Υπάρχει ο Θεός πού τόν δημιούργησε καί ο διάβολος, πού ήταν αρχάγγελος-εωσφόρος καί εξέπεσε από αυτήν τήν δόξα καί έγινε σκοτεινό πνεύμα.Έτσι, η Χάρη τού Θεού καί η ενέργεια τού διαβόλου ενεργούν στήν σχέση μεταξύ ψυχής καί σώματος καί στήν σχέση μεταξύ λογικής καί νοεράς ενέργειας. Η Χάρη τού Θεού διαπορθμεύεται από τήν ψυχή στό σώμα καί χαριτώνει τήν λογική ενέργεια γιά νά έχη αγαθούς λογισμούς καί νά προσεύχεται λογικά, καί τήν νοερά ενέργεια γιά νά προσεύχεται νοερά. Αλλά καί ο διάβολος επηρεάζει τήν ψυχή καί τό σώμα καί ενεργεί στήν λογική ενέργεια τού ανθρώπου μέ τούς κακούς λογισμούς, καί στήν νοερά ενέργεια τού ανθρώπου μέ τήν σκότωσή της.
Οι Πατέρες διδάσκουν ότι η ψυχή καί οι ενέργειές της λειτουργούν κατά φύσιν, παρά φύσιν καί υπέρ φύσιν. Η κατά φύσιν λειτουργία τής λογικής καί νοεράς ενέργειας τής ψυχής είναι νά παραμένουν στά φυσιολογικά επίπεδα καί νά εκδηλώνωνται μέ μιά συναισθηματική καί κοινωνική ισορροπία, καί νά έχουν κίνηση πρός τόν Θεό.
Η παρά φύσιν λειτουργία τής λογικής καί νοεράς ενέργειας τής ψυχής είναι νά κινούνται μακράν τού Θεού καί μέ εμπάθεια πού εκδηλώνεται μέ οργή, επιθετικότητα, μίσος εναντίον τών ανθρώπων. Καί η υπέρ φύσιν κίνηση τής λογικής καί νοεράς ενέργειας τής ψυχής είναι όταν υπερβαίνωνται τά πάθη καί η λεγόμενη φυσική ισορροπία καί αναφέρωνται στόν Θεό, διά τού φωτισμού καί τής θεοπτίας.
Αυτή η ανάλυση έχει μεγάλη σημασία γιατί υπάρχουν καταστάσεις πού είναι τής θείας Χάριτος καί δέν μπορούν νά κατανοηθούν καί νά ερμηνευθούν από τήν ανθρώπινη επιστήμη. Όπως υπάρχουν εκδηλώσεις πού είναι δαιμονικές καί διαφέρουν σαφώς από τίς ψυχολογικές.
Έτσι, πρέπει κανείς νά έχη διάκριση γιά τό πότε μιά αρρώστια είναι ψυχολογική ή ψυχιατρική, πότε είναι δαιμονική καί πότε μιά κατάσταση είναι τής θείας Χάριτος. Δηλαδή, πρέπει νά διακρίνονται τά ενεργήματα τής θείας Χάριτος από τίς δαιμονικές ενέργειες καί τίς φυσικές καταστάσεις. Συγκεκριμένα, γιά τίς ασθένειες πρέπει νά ξεχωρίζεται πότε είναι σωματικές, πότε είναι ψυχολογικές, πότε είναι δαιμονικές καί πότε, αλλά καί πόσο υφίσταται η αλληλεπίδραση μεταξύ τους.
Μέ βάση τήν ανάλυση αυτή μπορούμε νά σχηματίσουμε τέσσερεις περιπτώσεις, όπως τίς έχει επισημάνει ο π. Ιωάννης Ρωμανίδης.
Στήν πρώτη περίπτωση νά λειτουργή καλά η λογική ενέργεια καί νά μή λειτουργή καθόλου καλά ή νά υπολειτουργή η νοερά ενέργεια.
Στήν δεύτερη περίπτωση νά μή λειτουργή καλά η λογική ενέργεια καί νά λειτουργή καλά η νοερά ενέργεια.
Στήν τρίτη περίπτωση νά λειτουργούν καλά καί οι δύο ενέργειες, λογική καί νοερά. Καί στήν τέταρτη περίπτωση νά μή λειτουργούν καλά οι δύο αυτές ενέργειες.
5. Το συμπέρασμαΤο συμπέρασμα είναι ότι οι καλοί Πνευματικοί Πατέρες πρέπει νά γνωρίζουν τήν αρμοδιότητά τους, όπως τό ίδιο πρέπει νά γίνεται καί από τούς γιατρούς νευρολόγους- ψυχιάτρους καί τούς ψυχολόγους-ψυχοθεραπευτές, αλλά νά καθορίζουν καί τόν βαθμό καί τόν τρόπο τής συνεργασίας τους.
Ο σύγχρονος άνθρωπος έχει βαθύ πόνο, είναι ολόκληρος μιά πληγή, η οποία εκδηλώνεται σωματικά, ψυχολογικά καί πνευματικά καί πρέπει όλοι νά αγωνιζόμαστε καί νά συνεργαζόμαστε γιά νά τόν βοηθήσουμε. Έχουμε χρέος απέναντί του, όχι μόνο γιά νά αποκτήση σωματική υγεία καί ψυχολογική ισορροπία, αλλά νά ικανοποιήση τήν ορμή του πρός τόν Θεό.
Ο Μητροπολίτης Ναυπάκτου και Αγίου Βλασίου κ. Ιερόθεος (Βλάχος) γεννήθηκε το 1945 στα Ιωάννινα. Σπούδασε θεολογία στη Θεσσαλονίκη. Χειροτονήθηκε το 1971 Διάκονος και το 1972 Πρεσβύτερος. Δίδαξε στη Θεολογική Σχολή του πατριαρχείου Αντιοχείας.
Εξελέγη και χειροτονήθηκε το 1995. Με την αποφοίτησή του από την Θεολογική Σχολή τού προτάθηκε να ακολουθήση ακαδημαϊκή σταδιοδρομία, αλλά αυτός προτίμησε την ιερατική διακονία, διότι έβλεπε την θεολογία άρρηκτα συνδεδεμένη με την ποιμαντική. Συνέγραψε πλήθος θεολογικών έργων.
Δείτε ακόμη:
FaceBook: 24 Οκτωβρίου 2013 - 39 σχόλια
- Θεολογία και Ψυχιατρική σε διάλογο: Νόσος και θεραπεία στην ορθόδοξη θεολογία
- Οι βάσεις της Ορθοδόξου Ψυχοθεραπείας (The Foundations of Orthodox Psychotherapy) Εισήγηση Σεβ. Μητρ. Ιεροθέου Βλάχου
- Διάλογοι Θεολογίας και Ψυχολογίας (Βίντεο)
FaceBook: 24 Οκτωβρίου 2013 - 39 σχόλια
Μια καταπληκτική απεικόνιση του εγκέφαλου και επεξήγηση των λειτουργιών του.
Εξωτερικοί σύνδεσμοι:
[PDF] ΨΥΧΗ, ΝΟΥΣ, ΚΑΙ ΕΓΚΕΦΑΛΟΣ: ΜΙΑ ΙΣΤΟΡΙΚΗ ΑΝΑΔΡΟΜΗ ΣΤΗ ΜΕΛΕΤΗΤΩΝ ΜΕΤΑΞΥ ΤΟΥΣ ΣΧΕΣΕΩΝ Γεώργιος Θ. Παναγής κ' Μανόλης Δαφέρμος, Πανεπιστήμιο Κρήτης
Εισαγωγή για διάλογο με Αναγνώστες και ΑναγνώστριεςΗ σύγχρονη νευροεπιστήμη έχει βαθιές ρίζες στην ιστορία της φιλοσοφίας και της ιατρικής. Το άρθρο αυτό παρουσιάζει μια σύντομη αλλά περιεκτική ιστορική αναδρομή των σημαντικότερων ιδεών για τη φύση της ψυχής, για τις ιδιότητες του νου και του εγκεφάλου καθώς, επίσης, και για τις μεταξύ τους σχέσεις και αλληλεπιδράσεις. Ιχνηλατούνται οι απαρχές και η εξέλιξη των σύγχρονων απόψεων περί εντοπισμού των νοητικών λειτουργιών στον εγκέφαλο.
Τέλος, το άρθρο επιχειρεί τη σκιαγράφηση των κυριότερων εξελίξεων στην κατανόηση της ανατομίας και λειτουργίας του εγκεφάλου πριν από τον εικοστό αιώνα, οι οποίες έδωσαν ώθηση στις σύγχρονες προσεγγίσεις του βιολογικού υποστρώματος της συμπεριφοράς.
Λέξεις κλειδιά: Εντοπισμός νοητικών λειτουργιών, Ιστορία των νευροεπιστημών, Φιλοσοφία.
Προτεσταντισμός και Καπιταλισμός: η επιδίωξη κέρδους, η βάση του καπιταλισμού, ο δεκάλογος του προτεστάντη, η συγκρότηση και τα 3 πρόσωπα του αμερικανικού έθνους
%201512.jpg)
Παράφραση από τον πίνακα: The Creation of Adam,
1508-1512 Michelangelo Buonarroti (1475 - 1564 Italian)
Fresco Sistine Chapel, Vatic (στην οροφή της Καπέλλα Σιστίνα)
Προτεσταντισμός και Καπιταλισμός:
Χριστιανική ζωή καί σαλότης: Το πρόσωπο στην ορθόδοξη παράδοση (Βιβλιοπαρουσίαση και απόσπασμα)
Βιβλιοπαρουσίαση - Επιμέλεια
της Σοφίας Ντρέκου
Καβάφης: Εν Μεγάλη Ελληνική Αποικία, 200 π.Χ. - Ανάλυση
«Ἐν μεγάλη Ἑλληνικῇ ἀποικίᾳ, 200 π.Χ.» είναι ποίημα του Κωνσταντίνου Καβάφη (1928), που αποτυπώνει την ελληνιστική εποχή μετά τις κατακτήσεις του Μεγάλου Αλεξάνδρου. Το ποίημα περιγράφει την ανάμειξη ελληνικών και ανατολικών στοιχείων, την πολιτική υποταγή στη Ρώμη και την αίσθηση της αβεβαιότητας, διατηρώντας τη χαρακτηριστική καβαφική ειρωνεία για την ιστορική συνέχεια.
Η θεολογία στην Ελλάδα της δεκαετίας του '60 - Αίτια και η περίπτωση του π. Ιωάννη Ρωμανίδη
Στούς θεολόγους τής δεκαετίας τού '60 πολλοί συγκαταλέγουν καί τόν Πρωτοπρεσβύτερο π. Ιωάννη Ρωμανίδη, ο οποίος πράγματι εδημιούργησε μεγάλη έκπληξη τήν εποχή εκείνη καί συνετέλεσε στήν επαναφορά τής θεολογίας στήν Ελλάδα πρός τήν πατερική παράδοση.
Προτεσταντισμός και πολιτική σκέψη στην Ευρώπη
Προτεσταντισμός και πολιτική σκέψη στην Ευρώπη
Ερμηνεία της στάσης των βορειοευρωπαίων «εταίρων»
[ΔΝΤ] από τον Δρ. θεολογίας Αθανάσιο Μουστάκη*
Ο άγιος Προκόπιος και το στρουμφάκι ο Προκόπης (παιδικό στρατιωτικό συναξάρι)
Παιδικό στρατιωτικό συναξάρι: Οι σημαντικότερες στιγμές
από τη ζωή και τα θαύματα στρατιωτικών αγίων
Μια πρωτότυπη προσέγγιση αγαπητοί αναγνώστες στον Βίο του Αγίου Προκοπίου, που εορτάζουμε την μνήμη του στις 8 Ιουλίου, με ωφέλιμες κοινωνικές αναφορές. Ευχαριστώ θερμά τον καθηγητή Θ. Ι. Ρηγινιώτη για την αποστολή του άρθρου του στην Αέναη επΑνάσταση.
Αρχές αγιογραφίας: Ανάλυση εικόνας της Παναγίας - Πως ζωγραφίζουμε την Θεοτόκο;
🎨 Βασικές αρχές της Αγιογραφίας και ανάλυση της θεολογίας της εικόνας της Υπεραγίας Θεοτόκου - Απομαγνητοφώνηση, Διάλογοι
O π. Ιωάννης Ρωμανίδης ως ιστορικός - Η συνεισφορά του στη θεολογία και την Ιστορία
Ο π. Ιωάννης Ρωμανίδης ως ιστορικός, έβλεπε τη Ρωμαιοσύνη ως κάτι πολύ ευρύτερο από τα όρια ενός έθνους, έστω και τού ρωμαϊκού – αν υποτεθεί ότι μπορούμε να μιλήσουμε για «ρωμαϊκό έθνος». Η Ρωμιοσύνη ήταν ένας οικουμενικός πολιτισμός πού περιλάμβανε τον Ελληνισμό στην οικουμενική του διάσταση.
Ψυχολογικές επισημάνσεις στο έργο του Αγίου Γρηγορίου του Παλαμά
Ξεκάθαρα λόγια, πολύτιμες γνώσεις αναγνώστες μου. Αυτά τα κείμενα μας βοηθούν
να επιλύσουμε γιατί μάς συμβαίνουν όλα αυτά σήμερα... ο καθένας ας προβληματιστεί.
Οι πιο διάσημες φωτογραφίες του National Geographic που αντέχουν στο χρόνο - Videos Best Pictures
Ένα φλας μπακ στις πιο πολυσυζητημένες φωτογραφίες του National Geographic, που αντέχουν στο χρόνο και κερδίζουν ακόμα και σήμερα τις εντυπώσεις.
22 Σεπτεμβρίου 1888 Εκδίδεται το πρώτο τεύχος του περιοδικού National Geographic και έχει δημοσιεύσει από τότε μερικά από τα καλύτερα φωτορεπορτάζ.
Περί σιωπής... Μοναχός Μωυσής Αγιορείτης
Η σιωπή καλύπτει την έρευνα, την αγρυπνία, την ανακάλυψη του σοφού επιστήμονα.
Ιεροί Κανόνες, η θεραπευτική της Ορθόδοξης Εκκλησίας - π. Κων. Στρατηγόπουλος
Επιμέλεια Σοφία Ντρέκου
Οι κανόνες της Εκκλησίας μας, είναι κείμενα φωταγωγικά. Σε αυτούς είναι καταγεγραμμένη όλη η εμπειρία των Θεοφόρων Πατέρων. Αποτελούν την θεραπευτική της Εκκλησίας μας, η οποία διαχρονικά όπου κι αν εφαρμοστεί, σε οποιοδήποτε μέρος του κόσμου, θα έχει πάντα το ίδιο αποτέλεσμα. Τον αγιασμό του λαού. Είναι κι αυτό είναι επιστήμη!
Ελευθερία έκφρασης στη πιο διάφανη μέρα - Βλαντίμιρ Μαγιακόφσκι (ανάλυση)
Διαβάζουμε το ποίημα και νομίζουμε ότι γράφτηκε χθες, κι ας έχουν περάσει κοντά 100 χρόνια. Ήταν μια νύχτα που κρατάει χρόνια τώρα και ποιος ξέρει πόσα ακόμα. Στην αρχή ακούγονταν μόνο κάτι ψίθυροι, αρκετά δυνατοί όμως, Τώρα ίσως όμως είναι αργά. Το λάθος το κάναμε την πρώτη φορά. Τότε ήταν που έπρεπε να τιναχτούμε, να αναρωτηθούμε, να θορυβηθούμε. Δεν το κάναμε. Ήταν πολύ γλυκός ο ύπνος και το όνειρο... Πιστέψαμε. Αργήσαμε...
O φόβος και η θεραπευτική του φόβου
O φόβος και η θεραπευτική του Φόβου
Jean Claude Larchet (Ζαν Κλοντ Λαρσέ)
Διδάκτωρ Φιλοσοφίας και διδάκτωρ Θεολογίας
Εργασία της Σοφίας Ντρέκου
Η ψυχολογία στα κείμενα της Αγίας Γραφής
Επιμέλεια Σοφία Ντρέκου, Αρθρογράφος
(Sophia Drekou, BSc in Psychology)
Περιεχόμενα
Εγγραφή σε:
Αναρτήσεις (Atom)