Η βυζαντινή αλλαγή προέρχεται αρχικά από την παράδοση της ανωνυμίας στις αγιογραφίες ως σεβασμός προς το ιερό και στη συνέχεια ως καινοτομία από την υπογραφή του El Greco με την ένδειξη ότι επινοήθηκε από τον Δομίνικο Θεοτοκόπουλο που δεν είχε καμία ανάγκη να κρύψει το ταλέντο του για να προσφέρει στην Ανθρωπότητα το έργο του δίχως ντροπή.
🎨 Η καινοτομία του El Greco - Ν. Λυγερός
Η καινοτομία του El Greco είναι τόσο σημαντική που αποτελεί παράδειγμα αναγνωσιμότητας σε παγκόσμιο επίπεδο. Στον τομέα της ζωγραφικής η Ολλανδία έχει το ανάλογο με τους Van Gogh και Rembrandt. Και για τους δυο υπάρχουν μπογιές ζωγραφικής με το όνομά τους. Και οι δυο εταιρείες βέβαια είναι ολλανδικές.
Τι θέλουμε να δείξουμε με αυτό το παράδειγμα; Οι Ολλανδοί γνωρίζουν την καινοτομία των δύο ζωγράφων τους και την αξιοποίησαν ορθολογικά και στρατηγικά ακόμα και σε αυτό το πρακτικό επίπεδο.
Το ερώτημα είναι γιατί δεν υπάρχει κάτι το ανάλογο στην πατρίδα μας. Υπάρχει, όντως, κάποιος από τους δικούς μας που θεωρεί ότι ο Δομήνικος Θεοτοκόπουλος δεν είναι αρκετά αξιόλογος για να αξιοποιηθεί με αυτόν τον τρόπο;
Μιλούμε πολύ για άτομα που ζωγραφίζουν γιατί είναι θέμα μόδας, ενώ οι ζωγράφοι είναι σπάνιοι ειδικά σε επίπεδο παγκόσμιας αναγνώρισης.
Κι εμείς που έχουμε τον El Greco δεν ξέρουμε πολύ καλά ακόμα και το έργο του. Γιατί λοιπόν να μην υπάρχει ένα μουσείο αποκλειστικά αφιερωμένο σε αυτόν;
Στην Ολλανδία είδαμε πρακτικά και βιωματικά μια έκθεση όπου παρουσιαζόταν όλο το εικαστικό έργο του Rembrandt. Παρόλο που υπάρχει ένα μουσείο Rembrandt στο Άμστερνταμ. Η διαφορά αυτής της έκθεσης με όλες τις άλλες ήταν απλή. Παρόλο που τα εκθέματα ήταν αποκλειστικά αντίγραφα και μόνο, υπήρχε όλο το έργο του ζωγράφου.
Και το ερώτημα είναι γιατί να μην υπάρχει το ανάλογο στην πατρίδα μας για τον El Greco. Αφού η τεχνολογία υπάρχει και το ίδιο ισχύει για την τεχνογνωσία. Αυτό που θέλουμε να δείξουμε με αυτά τα παραδείγματα είναι πολύ απλό και διδακτικό.
Αντί να θεωρούμε ότι όλα είναι βουνό και να μην κάνουμε τίποτα και να κλαίμε τη μοίρα μας, να αντιληφθούμε ότι το μόνο που είναι σπάνιο είναι να έχεις έναν El Greco και όχι να βρεις ιδέες για να αξιοποιήσεις τη φήμη του και το κλέος του.
Στην πατρίδα μας έχουμε μια πρώτη ύλη ασύγκριτη και ανθρώπους πολύ ικανούς, ας τα συνδυάσουμε λοιπόν.
Αν βλέπεις πρόσωπα μακρουλά
φόντο απλό πέρα του βυζαντινού
με δομημένους χιτώνες
και αντιθέσεις χρωματικές
μαζί ταυτόχρονα
με μια μετέωρη βαρύτητα
και πανοπλία εποχής
τότε είσαι μπροστά σε πίνακα
του El Greco
αφού άγγιξε με την τέχνη του
μια νέα ουσία που ξεχώρισε
από το παρελθόν για να δημιουργήσει
ένα μέλλον που ήταν άγνωστο
πριν την υπογραφή του κρητικού.
El Greco Αυτοπροσωπογραφία(;) (π. 1590-1600) πηγή εικ. wikipedia
Λάδι σε μουσαμά, 52,7×46,7 εκ., Νέα Υόρκη, Μητροπολιτικό Μουσείο.
Τα δύο δάκτυλα κατάλαβαν
αμέσως τον κρυφό κώδικα
κι άρχισαν την αποστολή
του ιππότη που ζωγράφισε
ακόμα κι ο El Greco.
Ο ιππότης με το χέρι στο στήθος
Κανείς δεν άκουγε το βλέμμα του
όλοι κοιτούσαν τις λέξεις των δακτύλων του.
Δεν έβλεπαν μόνο το σπαθί
αλλά και την παράξενη χειρολαβή.
Αιώνες τώρα, περιμένει
ο ιππότης με το χέρι στο στήθος.
Ο όρκος που έδωσε τότε
κάτω από τους ανεμόμυλους
δεν έπαψε να ισχύει.
.jpg "The Nobleman with his Hand on his Chest by El Greco. Location Museo del Prado, Madrid.")
Ο ευγενής με το χέρι στο στήθος, ελαιογραφία του Ελ Γκρέκο, ένα από
τα πρώτα έργα του στην Ισπανία. Year c. 1580. The Nobleman with
his Hand on his Chest by El Greco. Location Museo del Prado, Madrid.
Με τον El Greco η παράδοση
της βυζαντινής τέχνης
έγινε καινοτομία
που ξεπέρασε το απλό όριο
του τοπικού για ν’ αγγίξει
μέσω της Ευρώπης
και τον Πολιτισμό,
την Ανθρωπότητα
έτσι η γραφή στον πίνακα
γίνεται αγιογραφία ανθρώπινη
και το ιερό πίστη
που δημιουργεί δεσμούς
κι απελευθερώνει από τα δεσμά
της βαρβαρότητας της λήθης.
🎨 ΔΕΙΤΕ Επίσης: Οι χρυσοφόρες υπάρξεις των ασωμάτων αγγέλων
Η Σύρος έχει το προνόμιο να φυλάσσει στο πνευματικό Αρτοφόριο του Ιερού Ναού Κοιμήσεως της Θεοτόκου «των Ψαριανών» από το 1850 περίπου, έναν πολύτιμο μαργαρίτη ύψιστης εθνικής και θρησκευτικής αξίας, την εικόνα της Κοιμήσεως της Θεοτόκου. Την εικόνα της Κοιμήσεως την ανακάλυψε » Συνεχίστε την ανάγνωση »
Προσωπογραφία του Χόρχε Μανουέλ Θεοτοκόπουλου, 1600-5, Σεβίλλη, Μουσείο
Καλών Τεχνών, Jorge Manuel Theotocópuli; portrait by his father (c.1600)
Portrait of the Artist's Son Jorge Manuel Theotokopoulos
by El Greco (1541–1614) between circa 1600 and circa 1605
Το ρομβικό φωτοστέφανο
δεν είναι μόνο χαρακτηριστικό
του El Greco
αλλά και της ιδέας του σταυρού
που κρύβεται στις διαγώνιές του
έτσι το σύμβολο του ιερού
ξαναγίνεται μοναδικό
λόγω Χριστού
για να μην υπάρχει μια σύγκριση
που μπερδεύει τους πιστούς,
με τους Αγίους και τους Προφήτες
γιατί η σύνθεση υπερέχει
της ανάλυσης
και στον συμβολισμό.
Στους πίνακες του El Greco
βλέπεις ταυτόχρονα
την εποχή του Ιησού Χριστού
και την εποχή του ζωγράφου
που συνδυάζονται
σαν μια επικαιροποίηση
που θύμιζε ότι
κάθε περίοδο οι κοινωνίες
ξανασταυρώνουν τον Μεσσία
γιατί δεν μπορούν
ν’ ακολουθήσουν το έργο
κι αντιδρούν με τα καρφιά
πάνω στο ξύλο επειδή βλέπουν
ότι η Ανθρωπότητα νικά
και το σκοτάδι τους ακόμα.
Κορυφαία εκθέματα του Ιστορικού Μουσείου Κρήτης αποτελούν τα δύο μοναδικά έργα του Ελ Γκρέκο που εκτίθενται στην Κρήτη: Η Άποψη του Όρους και της Μονής Σινά (1570) και η Βάπτιση του Χριστού (1567).
Ιστορικό Μουσείο Κρήτης - El Greco (εδώ)
Περί ενός πίνακα που αποδίδεται στον Γκρέκο - Ν. Λυγερός
Στο ιστορικό μουσείο της Candie ή Ηρακλείου Κρήτης βρίσκονται δύο πίνακες που αποδίδονται στον Κρητικό ζωγράφο ΔΟΜΗΝΙΚΟ ΘΕΟΤΟΚΟΠΟΥΛΟ (1541-1614), τον επονομαζόμενο El Greco.
Σ’ αυτόν το σχολιασμό θα ενδιαφερθούμε για τον έναν από τους δύο και για την ακρίβεια την Άποψη του όρους Σινά και της Μονής της Αγίας Αικατερίνης. Από τεχνικής απόψεως, πρόκειται για τεχνική γκουάς με αυγό και λάδι σε ξύλο. Μια μικτή ζωγραφική που αξιοποιεί την τεχνική του Αγίου Όρους για το συνδετικό υλικό, ελεύθερη ωστόσο από τους περιορισμούς της βυζαντινής τεχνικής. Εκτιμάται πως ο πίνακας είναι ζωγραφισμένος γύρω στα 1570. Ο Ελ Γκρέκο βρισκόταν λίγο μετά τα τριάντα του. Εν τούτοις, δεν πρέπει να ξεχνούμε πως έχει καθιερωθεί επίσημα ως ένας δάσκαλος από την ηλικία των 23 χρόνων.
Το βέβαιο είναι πως η σύνθεση του πίνακα αυτού είναι αινιγματική και τούτο σε πολλά επίπεδα. Κατ’ αρχήν η επεξεργασία του χρώματος δεν εκφράζει μια αναζήτηση χρωματικής ισορροπίας. Ο ζωγράφος επιδιώκει ευθέως μια ακριβή τονικότητα που αναδεικνύει το χρώμα της ερήμου, το οποίο αποτυπώνει ακριβώς τον ουρανό του παράξενου τοπίου. Το φαινόμενο τούτο παίρνει έμφαση από το παιγνίδι σκιάς και φωτός, που λειτουργούν στους ορεινούς όγκους με τρόπο ώστε να κάνουν προφανείς όχι μόνο δομές παρόμοιες μ’ εκείνες των Μετεώρων, μα και ανθρωπομορφικές.
Το βάθος δεν είναι επεξεργασμένο με κλασσικό τρόπο, παρά λειτουργεί με βυζαντινές ψευδο-προοπτικές. Είναι το αποτέλεσμα των προβολών χρωμάτων και φωτός σε αντίθεση με σκοτεινόχρωμες μάζες και όγκους.
Σε ό,τι αφορά τις κατοικίες, ο ζωγράφος πετυχαίνει μία απόλυτη απλοποίηση που αυξάνει τη διαφορά ανάμεσα στα αντικείμενα της φύσης κι εκείνα της ανθρώπινης κατασκευής. Στην πραγματικότητα μπορούμε να μιλούμε ακόμη και για μια τεχνική μικρογραφίας. Υπάρχει μια εργασία υπερβολική στο επίπεδο της λεπτομέρειας, για το σύνολο των δομών των κατασκευασμένων από τον άνθρωπο και τούτο δεν οφείλεται απλώς σε μια επιθυμία να επεκτείνει το τοπίο.
Η είσοδος των προσώπων από τα αριστερά του πίνακα φαίνεται να παίζει τον ρόλο της μύησης του θεατή. Ένας από τους τρεις προσκυνητές λειτουργεί ως φαινόμενο του άκρου, ενώ οι άλλοι δύο δείχνουν την κατεύθυνση που οφείλει ν’ ακολουθήσει το βλέμμα.
Όσο για τις καμήλες με τους αναβάτες τους, αντανακλούν ως εάν σε καθρέπτη το μυημένο βλέμμα. Και τούτα τα διασταυρούμενα βλέμματα ξαναβρίσκονται στην κεντρική συνάντηση, την επαφή του εσωτερικού κόσμου με τον εξωτερικό. Η συνάντηση τούτη είναι ένα διάμεσο βήμα που προετοιμάζει ό,τι αντιπροσωπεύει η Μονή της Αγίας Αικατερίνης, η οποία παρά την κλειστότητά της από τα υψηλά της προπύργια, παραμένει ανοιχτή στον κόσμο, μοναχά ωστόσο προς την κατεύθυνση του ουρανού, όπως το καταδεικνύει η επιλεγμένη από τον ζωγράφο προοπτική. Το τελευταίο αυτό σημείο είναι διπλά ενισχυμένο από το κεντρικό όρος του πίνακα, μα και από τούτη τη σκάλα που το ανέρχεται και που προεξέχει της Μονής, ως εάν υποδεικνύει την οδό που θ’ ακολουθήσει κανείς για ν’ ανέλθει στην κορυφή που είναι χαμένη μέσα στη δύνη των κυμάτων του ουρανού από ώχρα.
Είναι δύσκολο να ξέρουμε με ακρίβεια το περιεχόμενο του μηνύματος που θέλει να μεταφέρει ο ζωγράφος, κυρίως εάν πρόκειται για δάσκαλο. Εν τούτοις, μοιάζει αληθές πως το μήνυμα τούτο υπάρχει. Θα ήταν δίχως αμφιβολία παράτολμο να επιβεβαιώσουμε πως υπάρχει μία συνέχεια στη μεθοδολογία που συνδέει τον Γκρέκο με τον Leonardo da Vinci. Είναι, όμως, δύσκολο επίσης να το αποκλείσουμε. Διότι και οι δύο δάσκαλοι είχαν ένα σύμπαν επαρκώς πλούσιο για να επηρεάσουν το όραμα με το έργο τους, ακόμη και αν τούτο ανήκε εκ πρώτης όψεως αυστηρά στο θρησκευτικό πεδίο. Το χέρι του δασκάλου δεν είναι μόνον αυτό του ζωγράφου.
Η είσοδος των προσώπων από τα αριστερά του πίνακα φαίνεται να παίζει τον ρόλο της μύησης του θεατή. Ένας από τους τρεις προσκυνητές λειτουργεί ως φαινόμενο του άκρου, ενώ οι άλλοι δύο δείχνουν την κατεύθυνση που οφείλει ν’ ακολουθήσει το βλέμμα.
Όσο για τις καμήλες με τους αναβάτες τους, αντανακλούν ως εάν σε καθρέπτη το μυημένο βλέμμα. Και τούτα τα διασταυρούμενα βλέμματα ξαναβρίσκονται στην κεντρική συνάντηση, την επαφή του εσωτερικού κόσμου με τον εξωτερικό. Η συνάντηση τούτη είναι ένα διάμεσο βήμα που προετοιμάζει ό,τι αντιπροσωπεύει η Μονή της Αγίας Αικατερίνης, η οποία παρά την κλειστότητά της από τα υψηλά της προπύργια, παραμένει ανοιχτή στον κόσμο, μοναχά ωστόσο προς την κατεύθυνση του ουρανού, όπως το καταδεικνύει η επιλεγμένη από τον ζωγράφο προοπτική. Το τελευταίο αυτό σημείο είναι διπλά ενισχυμένο από το κεντρικό όρος του πίνακα, μα και από τούτη τη σκάλα που το ανέρχεται και που προεξέχει της Μονής, ως εάν υποδεικνύει την οδό που θ’ ακολουθήσει κανείς για ν’ ανέλθει στην κορυφή που είναι χαμένη μέσα στη δύνη των κυμάτων του ουρανού από ώχρα.
Είναι δύσκολο να ξέρουμε με ακρίβεια το περιεχόμενο του μηνύματος που θέλει να μεταφέρει ο ζωγράφος, κυρίως εάν πρόκειται για δάσκαλο. Εν τούτοις, μοιάζει αληθές πως το μήνυμα τούτο υπάρχει. Θα ήταν δίχως αμφιβολία παράτολμο να επιβεβαιώσουμε πως υπάρχει μία συνέχεια στη μεθοδολογία που συνδέει τον Γκρέκο με τον Leonardo da Vinci. Είναι, όμως, δύσκολο επίσης να το αποκλείσουμε. Διότι και οι δύο δάσκαλοι είχαν ένα σύμπαν επαρκώς πλούσιο για να επηρεάσουν το όραμα με το έργο τους, ακόμη και αν τούτο ανήκε εκ πρώτης όψεως αυστηρά στο θρησκευτικό πεδίο. Το χέρι του δασκάλου δεν είναι μόνον αυτό του ζωγράφου.
Ιστορικό-Μουσείο Κρήτης - El Greco - Άποψη του όρους και της μονής Σινά
Το έργο είναι ανυπόγραφο, αποδίδεται όμως με βεβαιότητα στον Δομήνικο Θεοτοκόπουλο και εντάσσεται χρονολογικά στην βενετική περίοδο του καλλιτέχνη. Πρόκειται για ένα τοπίο όπου απεικονίζονται οι τρεις υψηλότερες κορυφές του Όρους Σινά με το μοναστήρι της Αγίας Αικατερίνης σε περίοπτη θέση και ομάδες οδοιπόρων - προσκυνητών που συγκλίνουν προς τη Μονή. Δεν είναι όμως ο πίνακας αυτός μία απλή τοπιογραφία. Η χρήση των χρωμάτων και της προοπτικής, η πλαστικότητα, η απόδοση των ανθρώπινων μορφών και των λεπτομερειών του τοπίου, οι λοξοί άξονες, οι έντονοι σκιοφωτισμοί και οι συμβολισμοί δικαιολογούν τον χαρακτηρισμό του ως «συγχώνευσης τοπιογραφίας και υπερβατικής ατμόσφαιρας» με πνευματικές προεκτάσεις. Λεπτομέρειες
Με τον El Greco - Ν. Λυγερός
Αφίσα εδώ
Στον τόπο του El Greco
θυμηθήκαμε τα πάθη του
και νιώσαμε μέσα μας
την ανάγκη της δημιουργίας
για να μην πεθάνουμε
σαν άτομα της κοινωνίας
αλλά να ζήσουμε μαζί
τις τελευταίες μέρες
μιας ζωής έργου
για να βλέπουν κι οι άλλοι
τους περίφημους αγίους
που άγγιζαν με το πνεύμα
τον θεϊκό ουρανό
δίχως να περιμένουν τίποτα
μόνο προσφέροντας τα πάντα
για να υπάρξει η αναφορά.
Διάλεξη του Ν. Λυγερού: "Η καινοτομία του El Greco". Talks
Ηράκλειο. 18/02/2016. Κέντρο Νεότητας ενορίας Αγίου Τίτου,
Επιμενίδου 3, Ηράκλειο. Πέμπτη 18 Φεβρουαρίου 2016.
Κρητικό ερώτημα - Ν. Λυγερός
Μετάφραση από γαλλικά Βίκυ Τσατσαμπά
– Ο χρυσός αιώνας της Κρήτης είναι λοιπόν τόσο σημαντικός στην ιστορία της Ευρώπης;
– Ίσως όχι στην ιστορία, αλλά η τέχνη είναι βέβαιο.
– Γιατί τέτοια βεβαιότητα;
– Είναι αυτή που είναι αγαπητή στον Γκρέκο!
– Ο El Greco ήταν, επομένως, Κρητικός.
– Ναι, ακριβώς.
– Γιατί είναι τόσο λίγο γνωστό;
– Επειδή οι άνθρωποι δεν διαβάζουν τα έργα του!
– Δεν ήξερα ότι είχε γράψει.
– Υπέγραψε.
– Στα ελληνικά;
– Πάντα.
– Ενδιαφέρον…
– Ήξερε ιταλικά, ισπανικά, ελληνικά, αλλά υπέγραφε ελληνικά.
– Είναι ενδεικτικό;;
– Εσύ να το δεις.
– Ήταν ο στόχος σου;
– Όχι. Παύση. Η προέλευσή του είναι ίσως άγνωστη, αλλά πρόκειται για την ιστορία της τέχνης.
– Λοιπόν, πού το πας;
– Υπήρξε άλλος ένας Κρητικός σε αυτόν τον αιώνα.
– Ποιο ήταν το όνομά του;
– Κορνάρος!
– Δεν μου λέει τίποτα.
– Δεν με εκπλήσσει.
– Ήταν καλλιτέχνης;
– Ποιητής και το πιο σημαντικό έργο του έχει τίτλο «Ερωτόκριτος».
– Είναι εντελώς άγνωστο για μένα.
– Tα εμπόδια της γλώσσας …
– Είναι πιθανό.
– Σκέψου τον «Δον Κιχώτη» του Θερβάντες είναι στην ίδια εποχή.
– Κατάλαβα.
– Κι όμως, πώς μπορείς να φανταστείς το μέγεθος του χωρίς να διαβάσεις τους δέκα χιλιάδες στίχους του έργου του.
– Έχεις δίκιο, αυτό είναι αδύνατο. Δεν υπάρχει μετάφραση;
– Όλες είναι τμηματικές, αλλά μία είναι πιστή στη μορφή του.
– Γιατί λοιπόν να μην το κάνουμε γνωστό;
– Χρειάζεται χρόνο. Ο Κορνάρος περίμενε εδώ και τέσσερις αιώνες …
– Τουλάχιστον, ορισμένοι άνθρωποι τον ξέρουν τώρα.
– Αλλά τι θα συμβεί στο μέλλον;
Ο Νίκος Λυγερός είναι μαθηματικός, στρατηγικός αναλυτής και γεννήθηκε... Διαβάστε την συνέχεια του βιογραφικού »
🎨 Έκθεση: Ο Δ. Θεοτοκόπουλος μεταξύ Βενετίας και Ρώμης - D. Theotokopoulos between Venice and Rome - Benaki Museum PDF
Η έκθεση πραγματοποιείται με αφορμή τα 400 χρόνια από τον θάνατο του Δομήνικου Θεοτοκόπουλου και είναι επικεντρωμένη σε δύο έργα της ιταλικής περιόδου του Έλληνα ζωγράφου που φυλάσσονται στην πόλη του Ηρακλείου. Πρόκειται για τη Βάπτιση του Χριστού, που ανήκει στο Δήμο Ηρακλείου, και την Άποψη του Όρους και της Μονής Σινά, που αγοράστηκε από τα Ιδρύματα Ανδρέα και Μαρίας Καλοκαιρινού, το 1991.
Η έκθεση παρουσιάστηκε αρχικά στο Ιστορικό Μουσείο Κρήτης (21/06- 25/10/2014).
Στο Μουσείο Μπενάκη όμως παρουσιάζεται, για πρώτη φορά στην Ελλάδα, ο πίνακας του Γκρέκο Παιδί που φυσάει ένα αναμμένο δαυλί του Museo Nazionale di Capodimonte της Νάπολης.
Η έκθεση διερευνά τα πρώτα βήματα του καλλιτέχνη στη Δύση, τόσο στη Βενετία όσο και στην αρχή της ρωμαϊκής περιόδου της ζωής του (1567-1574). Με τη βοήθεια ζωγραφικών έργων, χαρακτικών και χειρογράφων ο επισκέπτης θα μπορέσει να παρακολουθήσει την εξέλιξη του φιλόδοξου και υπερήφανου ζωγράφου από την Κρήτη στα μεγάλα καλλιτεχνικά κέντρα της μετα-αναγεννησιακής Ιταλίας.
Η έκθεση «Ο Δ. Θεοτοκόπουλος μεταξύ Βενετίας και Ρώμης» αποτελεί το επιστέγασμα μακρόχρονης κοινής προσπάθειας, παράλληλα με άλλες δράσεις, για τη διακριτή παρουσία της Ελλάδας στο Έτος Γκρέκο 2014. Ο κατάλογος που τη συνοδεύει, με άρθρα διακεκριμένων ερευνητών, συνιστά πολύτιμη συμβολή για τη μελέτη του έργου του Δομήνικου Θεοτοκόπουλου.
Η έκθεση που παρουσιάζεται στο Ιστορικό Μουσείο Κρήτης και στο Μουσείο Μπενάκη έχει ως επίκεντρο τους δύο πίνακες του Γκρέκο που εκτίθενται μόνιμα στο Ιστορικό Μουσείο Κρήτης, την Άποψη του όρους και της μονής Σινά και τη Βάπτιση του Χριστού. Γύρω από τα δύο αυτά έργα, επιχειρείται η παρουσίαση της εξέλιξης του ζωγράφου, όπως διαμορφώνεται στις νέες συνθήκες του ιταλικού περιβάλλοντος. Παράλληλα, αναπλάθεται και ο ανθρώπινος περίγυρος της ιταλικής περιόδου του Γκρέκο, με την ανάδειξη, μέσω εικαστικών έργων και αρχειακού υλικού, των προσώπων που διαδραμάτισαν ρόλο στην πορεία του καλλιτέχνη κατά την παραμονή του στην Ιταλία.
Το εξειδικευμένο θέμα της έκθεσης σίγουρα απαιτούσε βαθιά γνώση και διεισδυτική ματιά, και αποτελεί τύχη που ο ομότιμος καθηγητής Ιστορίας της Τέχνης του Πανεπιστημίου Κρήτης Νίκος Χατζηνικολάου ανέλαβε την επιμέλειά της. Σ' εκείνον και στα μέλη της Επιστημονικής Επιτροπής, καθηγητές Μαρία Κωνσταντουδάκη-Κιτρομηλίδου και Παναγιώτη Ιωάννου, καθώς και στους συγγραφείς του καταλόγου οφείλονται θερμές ευχαριστίες. [...] (Από την έκδοση)
PDF - Ο Δ. Θεοτοκόπουλος μεταξύ Βενετίας και Ρώμης
Συγγραφέας/Δημιουργός ΜακΤάβις Ντέιβιντ
Μετάφραση Μαρία Γ. Καζάζη. Αριθ. σελ. 198
Επιμέλεια Νίκος Χατζηνικολάου, Κώστας Σπαθαράκης
Εκδότης Μουσείο Μπενάκη Ελ. Πολιτισμού Ιούνιος 2014.
Επιμέλεια Νίκος Χατζηνικολάου, Κώστας Σπαθαράκης
Εκδότης Μουσείο Μπενάκη Ελ. Πολιτισμού Ιούνιος 2014.
Ν. Λυγερός: Έκθεση «Ο Δ. Θεοτοκόπουλος μεταξύ
Βενετίας και Ρώμης» Ιστορικό Μουσείο 30/06/2014
• 23644 - Αν βλέπεις - Ν. Λυγερός. February 24, 2016
• 79265 - Τα δύο δάκτυλα. Ν. Λυγερός. December 1, 2022
• 23622 - Το ρομβικό φωτοστέφανο. Ν. Λυγερός, February 23, 2016
• 10436 - Στον τόπο του El Greco - Ν. Λυγερός October 16, 2012
από τον Χριστό του Verrocchio στον άγγελο του Leonardo da Vinci
Βενετίας και Ρώμης» Ιστορικό Μουσείο 30/06/2014
• 23644 - Αν βλέπεις - Ν. Λυγερός. February 24, 2016
• 79265 - Τα δύο δάκτυλα. Ν. Λυγερός. December 1, 2022
• 23622 - Το ρομβικό φωτοστέφανο. Ν. Λυγερός, February 23, 2016
• 10436 - Στον τόπο του El Greco - Ν. Λυγερός October 16, 2012
• 1858 - Ο ιππότης με το χέρι στο στήθος. Ν. Λυγερός. May 2, 2012
• 14284 - Η βυζαντινή αλλαγή, Ν. Λυγερός, January 15, 2014
• 14284 - Η βυζαντινή αλλαγή, Ν. Λυγερός, January 15, 2014
• 14247 - Η καινοτομία του El Greco - Ν. Λυγερός, January 4, 2014
• 14247 fr - L’innovation du Greco, N. Lygeros
Traduit du Grec par A.-M. Bras January 24, 2014
Μετάφραση από τα γαλλικά Βίκυ Τσατσαμπά
Published: December 13, 2015 Category: Dialogs
• 23621 - Με τον El Greco, Ν. Λυγερός, February 23, 2016
Published: December 13, 2015 Category: Dialogs
• 23621 - Με τον El Greco, Ν. Λυγερός, February 23, 2016
• 1411 - Sur un tableau attribué au Greco, N. Lygeros, April 15, 2012
• 1411 - Περί ενός πίνακα που αποδίδεται στον Γκρέκο, Ν. Λυγερός
Μετάφραση από τα γαλλικά: Σάνη Καπράγκου April 15, 2012
• 12955 - Pantocrator d’El Greco. (Dessin). N. Lygeros
Published: August 1, 2013 Category: Articles / Drawings• 12842 - Ιωάννης Ευαγγελιστής του El Greco. (Dessin sur cahier)
Ν. Λυγερός. Published: July 1, 2013 Category: Articles / Drawings
• Ο Νίκος Λυγερός για τον Άγιο Ιωάννη τον Πρόδρομο & Βαπτιστήαπό τον Χριστό του Verrocchio στον άγγελο του Leonardo da Vinci
Ν. Λυγερός. Published: July 1, 2013 Category: Articles / Drawings
• 12846 - Αγία Μαγδαληνή του El Greco. (Dessin sur cahier)
Ν. Λυγερός. Published: July 1, 2013 Category: Drawings
• 12846 - Αγία Μαγδαληνή του El Greco. (Dessin sur cahier)
Ν. Λυγερός. Published: July 1, 2013 Category: Drawings
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου