🔔 Τα Κάλαντα των Χριστουγέννων τα Ρωμαίϊκα, τα Βυζαντινά
της Σοφίας Ντρέκου
Παραμονή Χριστουγέννων πρωί, το κουδούνι χτυπάει, οι νοικοκύρηδες ανοίγουν και η ατμόσφαιρα γεμίζει με την γνωστή μελωδία: Τα κάλαντα των Χριστουγέννων. Ο ήχος της μελόντικας, μια φλογέρα ή πολλές φορές μόνο ένα απλό τριγωνάκι συνοδεύουν το τραγούδι των παιδιών.
Το Σάββατο του Λαζάρου (το Σάββατο πριν από την Κυριακή των Βαΐων) τα παιδιά γυρίζουν τα σπίτια και τραγουδούν τα ειδικά κάλαντα (Λαζαρικά) σε διάφορες παραλλαγές, που εξιστορούν την «εκ νεκρών έγερση» του Λαζάρου.
φωτογράφο Nelly’s (Έλλη Σεραϊδάρη-Σουγιουλτζόγλου) γεννημένη στο Αϊδίνι Μ. Ασίας
Εργασία Σοφία Ντρέκου, Αρθρογράφος
Αναγκεμένα αδέρφια μας, πρόσφυγες. Πληρώσατε ξένων αμαρτίες. Τώρα περάσατε στην ιστορία. Στο αίμα σας, φύτρωσαν τριανταφυλλιές. Αρχαία Ιωνία, αλησμόνητη πατρίδα ζεις, γη ποτισμένη με ιδρώτα ζεις Και θα ζεις αενάως...!
H γιορτή των Φώτων, τα Άγια Θεοφάνεια στα Φάρασα Καππαδοκίας και στο Προκόπι της Μικράς Ασίας. Τα κάλαντα των Φώτων (Θεοφανείων) από τους πρόσφυγες στα Φλογητά Καππαδοκίας.
Την παραμονή των Φώτων, της τελευταίας γιορτής του 12ημέρου, ημέρα άλαδης νηστείας, από το πρωί τα παιδιά γύριζαν στις γειτονιές του Λιοπεσίου και έψαλλαν:
Αρχιμηνιά και Αρχιχρονιά μές στην βροχή και τον χιονιά! Ας είναι αυτή η βροχή η πρωτοχρονιάτικη σημείο κάθαρσης και εξαγνισμού και ο χιονιάς δύναμη βίας ευεργετικής πού αποδιώχνει κάθε κακό, δύναμη για μας, ευλογία για τον συνάνθρωπο, ώθηση προς καλύτερες μέρες για την πατρίδα και την ανθρωπότητα.
Σας εύχομαι ολόψυχα Καλή κι Ευλογημένη Χρονιά. Σας ασπάζομαι εν Χριστώ έναν-έναν και σας ευχαριστώ από καρδιάς όλους για την αγάπη σας, για τον χρόνο που περάσαμε μαζί με τα κοινά μας αναγνώσματα. Ακόμη μια Χρονιά πέρασε, έφυγε. Ήταν δύσκολη για όλους μας.
Φώτο από το φίλμ «Jesus of Nazareth» του Franco Zeffirelli
με τον Robert Powell (Jesus) και την Olivia Hussey (Παναγία)
Τα Πάθη του Χριστού στη λαϊκή ποίηση,
Λαϊκός Θρήνος Μεγάλης Παρασκευής
«Άδεται εν Μιχαλητσίω και Καράτεπε εν ταις εκκλησίαις
υπό των γυναικών, την εσπέραν της Μεγάλης Παρασκευής»
της Σοφίας Ντρέκου
Η λαϊκή ποίηση, καθώς ξέρουμε συμπεριέλαβε στο μεγάλο κύκλο της καθετί, που της κινούσε άμεσα ή έμμεσα την προσοχή και το ενδιαφέρον, δηλαδή τη χαρά, τη λύπη, τον ξενητεμό, την πατρίδα, τη Μάνα κ.λπ. Μ' ένα λόγο, αυτή, απασχολήθηκε ανοιχτά με κάθε αξιοπρόσεχτη εκδήλωση της ζωής. Γι' αυτό θά 'ταν όχι μόνο άδικο κι' ανίερο, αλλά και σοβαρό μειονέκτημά της, αν δεν πρόσεχε και δεν τραγούδαγε τόσο λυπητερά τα πάθη του Χριστού μας.
Χωρίς τίτλο και ημερομηνίες, θα νόμιζε κανείς ότι γράφτηκε σήμερα το πρωί. Αυτό δείχνει πόσο παρών είναι ο Χατζιδάκις. Όχι, δεν ήταν μπροστά από την εποχή του. Γιατί και τότε μπορούσε κανείς να δει τη φενάκη που κουκούλωνε την αστική μας θλίψη. Τότε η φωτεινή βιτρίνα λεγόταν ΜΙΝΙΟΝ, Αδελφοί Λαμπρόπουλοι, Άκρον Ίλιον Κρυστάλ.
Σήμερα, είναι τα Mall, σύγχρονα στρατόπεδα μαζικής κατανάλωσης. Τελικά, ο Χατζιδάκις ήταν και τότε παρών, είναι και σήμερα παρών. Κι αυτός, μαζί με άλλα άχρονα και μαζί διαχρονικά ξωτικά, είναι το αντίδοτο στην ψεύτικη χαρά, στη μασκαρεμένη θλίψη... στα Χριστούγεννα χωρίς Χριστό.
Η Παραβολή του Πλουσίου και του Φτωχού Λαζάρου στο έργο του Κάρολου Ντίκενς «A Christmas Carol»
Οι αρετές της καλοσύνης, της ανθρωπιάς, της συμπόνιας, της ελπίδας με κορυφαία την αγάπη, μετατρέπουν τον διδακτικό χαρακτήρα του έργου σε ευαγγελικό ανάγνωσμα.